Büyüme Geriliği Tedavisine Ergenlikten Önce Başlanmalı

içerik

Büyüme geriliği iyi takip edilmeli ve tedavisine ergenlikten önce başlanmalı

Büyüme Geriliği Tedavisine Ergenlikten Önce Başlanmalı

Büyüme takibi için en kolay yöntemin, çocuğun boyunu yaşıtlarıyla yıldan yıla karşılaştırmak olduğunu belirten Prof. Dr. Ercan, şunları söyledi: “Çocuğun ve yaşıtlarının önceki senelerdeki boyu ve şimdiki boyları değerlendirilmelidir.

Bir sene önce alınan ve artık kısa gelen kıyafetler de sağlıklı büyüme için önemli bir ölçüttür. Büyümeyen çocukların aynı kıyafeti 4 yıl giydiğini gözlemliyoruz.

Önemli bir gözlem var ki; hızlı büyüyen çocukların çoraplarının uçları hızla yıpranır ve bu çocuklara çorap dayanmaz. “

Çocuklarda büyüme geriliği nasıl anlaşılır? Bay kısalığının çözümü nedir?

İki yaşına kadar normal seyreden uzamanın 2 yaşından sonra duraklaması, anne babanın normal boylu olması ve çocuğun büyüme hızının yetersiz kalması ve yaşıtlarıyla arasındaki boy farkının sürekli artması büyüme hormonu yetersizliği kaynaklı büyüme geriliğine işaret edebilir.

İlk 2 yaşta beslenmenin çok önemli olduğunun altını çizen Prof. Dr. Oya Ercan şunları söyledi: “Bu 2 yılda bir bebek ne kadar sağlıklı yerse o kadar büyür diyebiliriz. Ama 2 yaşından sonra beslenmenin etkisi azalır.

2 yaşından sonra ortaya çıkan büyüme yetersizliklerinde diğer her şey normalse, ilk aklımıza gelmesi gereken şey büyüme hormonu yetersizliğidir.”

Akraba evlilikleri ve yetersiz takip büyüme geriliğini tetikliyor

Büyüme hormonu yetersizliğinin normalde yaklaşık 10.000’de 1 oranında görüldüğünü belirten Prof. Dr. Oya Ercan, Türkiye’de akraba evliliklerine bağlı genetik geçişli büyüme hormonu yetersizliklerinin daha sık olabileceğini söyledi. Prof. Dr.

Oya Ercan sözlerini düzenli büyüme takibinin önemine değinerek şöyle sürdürdü: “Bu noktada büyüme takibi çok önem kazanıyor.

Türkiye’de bebeklikten 5 yaşına kadar daha düzenli bir büyüme takibi yapılsa da 5 yaşından itibaren bu düzen kayboluyor ve çocuk hasta olmadıkça doktora götürülmüyor ve bu yaştan sonra büyüme ölçümleri aksatılabiliyor.

Bu büyüme geriliğinin teşhisi anlamında büyük bir açık. Çocukların ergenlik dönemine kadar, 5-11 yaş arasında da her sene doktora gitmesi ve büyüme ölçümlerinin yapılması gerekir çünkü büyüme geriliğine ergenlik başladıktan sonra müdahale etmek çok zordur.

Özellikle boyu kısa kalan kız çocukları, ergenlik döneminde yakalama büyümesini yapamaz ve ufak büyümeler kaydetse de kayıplarını kapatamaz.

Şu anda ülkemizde böyle bir büyüme takip sistem olmasa da, aile hekimliği sistemine kolayca yerleştirilebileceğini düşünüyorum.”

İki tür büyüme geriliği olduğunu belirten Prof. Dr.

Oya Ercan, bunları şöyle açıkladı: “Eğer anne ve baba da kısa boyluysa, genetik boy kısalığından söz edilebilir ancak bu hormonal bir sorun değil, genetik bir özelliktir.

Bizim ilgi alanımıza giren büyüme geriliği, boy uzamasının genetik boy kısalığı dışındaki sebeplerle yetersiz kalmasıdır. Anne-babası kısa boylu olmayan bir çocuğun az büyümesi sağlıksızlık göstergesidir.

‘Nadir bir hastalık’ Turner sendromu nedir? Belirtileri, nedenleri ve tedavisi…

Az büyüme tespiti koyabilmek için elimizde en az iki boy ölçümü olması ve bunları karşılaştırabilmemiz gerekir. Büyüme geriliği tespit edilen çocuklar kansızlık, karaciğer hastalıkları, böbrek hastalıkları, tiroit fonksiyonları, çölyak yani glüten enteropatisi ve beyin tümörü açısından kontrolden geçirilmelidir.

Büyüme hormonu yetersizliğine bağlı büyüme geriliği teşhisi ancak bu gibi hastalıklar elendikten sonra koyulabilir. Bir çocuğun erişkin olarak boyunun kaç olacağı annenin babanın boyundan yola çıkılarak hesaplanabiliyor.

Annenin babanın boyuna göre hesapladığımız noktadan 5 ila 7 santim geride olan çocuğun büyümesinde sorun vardır.”

Büyümeyi engelleyebilecek diğer hastalıklar elendikten sonra çocukta büyüme hormonu uyarı testlerini yapıyoruz. Ağızdan ilaç vererek yapılan bu testler aileleri biraz ürkütebiliyor ve mide bulantısı gibi ufak ve kısa süreli yan etkileri olabiliyor ancak aslında korkacak bir şey yok.

Bu testler sonucunda büyüme hormonunun yetersiz olduğu ortaya çıkarsa, hipofiz bezinde büyümeyi etkileyen bir anomali olup olmadığını kontrol etmek için manyetik görüntüleme (MR) yapıyoruz. MR sonucu da temiz çıkarsa büyüme hormonu tedavimize başlıyoruz.

Tedavi günlük iğneler şeklinde yapılıyor.

Bunun için çok pratik enjeksiyon kalemleri var. Kalemler uzun süre buzdolabının kapak kısmında saklanabiliyor ancak dondurulmaması gerekiyor. Her akşam yatmadan önce enjeksiyon şeklinde uygulanıyor.

Tedaviye başlayan çocuklarda her akşam yatmadan önce uygulanıyor. Enjeksiyon aileleri ilk başta biraz ürkütse de aslında çok kolay bir uygulama ve hemşireler anne-babalara bu konuda eğitim veriyor.

Enjeksiyon göbekten, bacaktan veya koldan yapılabiliyor. Bu işlemi kendileri yapan çocuklar bile var.”

Normal uzama miktarı yaşa ve cinsiyete göre değişir

Prof. Dr. Oya Ercan şunları söyledi: “Çocukların bir yılda kaydetmesi gereken boy uzaması yaşına ve cinsiyetine göre değişir. O yüzden ortalama bir rakam vermek doğru değil. Yeni doğan bir bebek ilk yıl ortalama 25 cm, ikinci yıl 12 cm büyür.

Bu miktar üçüncü ve dördüncü yılda daha da düşer. Beşinci yaştan itibaren nispeten benzer rakamlar görmeye başlarız ama ergenlikle birlikte yıllık büyüme hızı artarak 8-10 cm’e kadar çıkar. Örneğin ergenlik öncesi dönemde bir kız çocuğunun 3-4 santim büyümesi normal değildir.

Ama ergenlikte de 5-6 cm uzaması normal değildir.

Çocuklarda boy kısalığı nasıl anlaşılır? Belirtileri nelerdir? Tedavisi var mıdır?

Bu nedenle ailelerin çocuklarının büyümesini her yıl düzenli olarak büyüme çizelgesi üzerinde takip edilmelerini sağlaması ve büyüme sürekliliğinin devam ettiğinden emin olması lazım. Ancak boyu doğru şekilde ölçmek de düşünüldüğü kadar kolay değil.

Hassas durumlarda günün aynı saatinde ölçmeye bile dikkat etmek gerekebiliyor. Örneğin spor ve yer çekimi gibi etkenlerle sabah ölçümüyle akşam ölçümü arasında bile 1-2 cm fark olabiliyor. Mevsimsel değişiklikler bile gözlenebiliyor.

O yüzden biz yıllık büyüme hızını esas almaya çalışıyoruz.”

Erken ergenlik büyüme geriliği konusunda ipucu verebilir

Çocuğun yaşıtlarına göre geride kalması ya da büyüme çizelgelerinin alt sınırının altında kalması ve erken ergenliğin büyüme geriliği konusunda ipucu verebileceğini söyleyen Prof. Dr.

Oya Ercan şöyle devam etti: “Ergenlik erken başladığı zaman çocuk yaşıtlarından daha küçükken ergenlikteki hızlı büyüme sürecine giriyor ve büyüme süreci erken sonlanıyor. Bu tür çocuklar sınıfın en uzunuyken, birden kısa kaldığını görüp üzülebiliyor.

Kız çocuklarında adet döneminden sonra büyüme tamamen durmaz.

Kızlar ne kadar geç adet görürse o kadar az büyür, ne kadar erken adet görürse o kadar fazla büyür. 10 yaşında adet olursa 10 santim boy atar. 12 yaşında adet görürse 5-6 santim büyür ama bazen istisnalar oluyor.

Genel olarak adet başlangıcından sonra 5-10 santim arasında bir artış olur diyebiliriz. Bir çocuğun gösterdiği uzamayı yıldan yıla yaşıtlarının gelişmesiyle kıyaslayarak ve ölçümler sırasında büyüme çizelgesi üzerindeki yerini göz önünde bulundurarak değerlendirebiliriz.

Bir çocuğun boyu bu çizelgelerdeki en alt seviyenin altında kalırsa kısa boylu olarak değerlendirilir.”

Tedavi için ergenlikteki “boy atma” beklenmemeli

Tedaviye başlamak için ergenlik dönemindeki yakalama büyümesini beklemenin yanlış olduğunu söyleyen Prof. Dr. Oya Ercan şunları söyledi: “Ailevi boy kısalığı varsa zaten çocuk anne ve babası gibi kısa boylu olacaktır.

Bu yüzden ergenlikte boy atmasını ve birden çok uzamasını beklememek gerekir.

Tedavi gerektiren büyüme hormonu eksikliği gibi durumlarda da tedaviye başlamak için ergenliği beklemek çocuğun tedavi şansını azaltacaktır çünkü ergenlik öncesinde yeterli uzunluğa ulaşılamadıysa ergenlikten sonra kemik yaşı da büyüdüğü için kaydedilebilecek uzama sınırlıdır.”

Çocuğunuzun boyu uzamıyorsa sebebi önemli bazı hastalıklar olabilir!

Источник: https://www.medikalakademi.com.tr/bueyueme-geriligi-iyi-takip-edilmeli-ve-tedavisine-ergenlikten-once-baslanmali/

Erken Ergenliğin Tedavisi Nasıl Olur ?

Büyüme Geriliği Tedavisine Ergenlikten Önce Başlanmalı

6 yaşındaki kızınızın göğüsleri mi büyümeye başladı? 7 yaşındaki oğlunuzun koltuk altı tüyleri mi çıktı? Erken ergenlik olup olmadığını anlamak için onu hemen bir doktora götürmelisiniz.

Çünkü kızlarda 8 yaşından, erkeklerde de 9 yaşından önce görülen ergenlik belirtileri erken ergenlik olarak tanımlanıyor. Erken ergenlik nadir bir durum, 5000 çocuktan birinde görülüyor.

Ama hatırlatalım, ergenlik benzeri belirtiler başka nedenlerden de ortaya çıkabilir.

Erken ergenlik teşhisi nasıl konur?

Kızların göğüslerinin erken yaşta büyümesine erken telarş, erken yaşta tüylenme görülmesine de erken pubarş deniyor. Yani göğüs büyümesi ya da tüylenme gibi gelişmeler çocuğunuzun illa ki ergenliğe giriyor olduğuna kanıt değil. Ama siz yine de çocuğunuzda ergenlik belirtileri görüyorsanız onu bir doktora götürmelisiniz.

Erken ergenliğin iki türü var. Doktorunuz da öncelikle bunu belirlemek için bazı testler yapacaktır. Erken ergenliğin sık görülen türü normal ergenliğe benzer.

Eğer çocuğunuz bu tür bir erken ergenlik yaşıyorsa çeşitli hastalıklar buna neden olmuş olabilir. Diğer türüyse çok nadir. Sadece hormonlar ergenlik belirtisi veriyor ama aynı değişim beyinde olmuyor. Bu nedenle buna bölgesel ergenlik diyebiliriz.

Testis ya da yumurtalıklarda oluşan tümör gibi sorunlar bu tür bir erken ergenliğe neden olabilir.

Doktor erken ergenlik teşhisi koyabilmek için öncelikle çocuğunuzu muayene edecektir. Daha sonra size ailenizde erken ergenlik yaşayanlar olup olmadığını soracaktır. Ardından onun hormon seviyelerini belirlemek için kan testi yapacaktır.

Bunun yanında kemiklerin gelişimini incelemek için röntgen de çekilebilir. Ayrıca erken ergenlik bazen sağlıkla ilgili sorunlar yüzünden olduğu için beyin MR’ı da çekilerek beyinde herhangi bir sorun olup olmadığına bakılabilir.

Kızlarda yumurtalıkların ultrasonuna da ihtiyaç duyulabilir.

Erken ergenliğin tedavisi

Erken ergenliğin tedavisi için kullanılan birkaç ilaç var:

Enjeksiyon. Ya aylık olarak kas içine ya da günlük olarak deri altına enjekte edilen bu ilaçlar hormonların dengelenmesini sağlıyor.

İmplantlar. Bunları küçücük tüpler olarak düşünebilirsiniz. Genellikle kol altında derinin içine sokuluyorlar. Böylece düzenli olarak vücuda ilaç verilmiş oluyor.

Burun spreyleri. Bunlar da günlük olarak kullanılması gereken tedavilerden.

Erken ergenliğin tedavisi başladığında ilk ay belirtiler daha da belirginleşir. Ama daha sonra belirtiler yavaş yavaş yok olmaya başlar. Kızlarda erken erginliğin tedavisi başladıktan 6 – 12 ay sonra göğüsler de küçülmeye başlar. Hatta bazen tamamen yok olur. Kısacası tedavi gerçekten de etkili.

Ama diğer hormon tedavilerinde olduğu gibi erken ergenliğin tedavisinde de bazı ufak yan etkiler var. Baş ağrısı, sıcak basması, enjeksiyonun yapıldığı yerde oluşan apseler bunlardan bazıları. Uzun süreli bir probleme yol açıp açmadığıysa henüz bilinmiyor. Ayrıca bazı başka tedavi yolları da var:

Progestin. Bu da enjeksiyon yoluyla yapılır ama etkisi daha azdır.

Diğer tedaviler. Erken ergenliğin tedavisinde bazen ameliyat ya da radyasyon terapisi gerekebilir.  Çünkü daha önce de bahsettiğimiz gibi erken ergenliğin nedeni bir tümör olabilir.

Bu tedavilerin hepsi çocuğunuz ilaçları kullanmaya devam ettiği sürece ergenliği erteler. Peki ne zamana kadar ilaçlara devam edilmeli? Bazı araştırmalara göre çocuğun yaşı 11’e ulaştığı zaman artık ilaçlar da etkisini yitiriyor.

Erken ergenliğin tedavisi hakkında neleri bilmeliyim?

Erken ergenliğin tedavisi çocuğunuzun sağlığı açısından gerekli. Tabii ki hem artıları hem eksileri var.  Bu durumda sizin de tedaviyi yaptırıp yaptırmamak konusunda düşünceleriniz olabilir. Örneğin:

• Erken ergenliğin tedavisine 6 ay içinde başlanıyor. Ama belki de çocuğunuzun belirtileri bu 6 ay içinde kendiliğinden iyileşir.

• Yaş da önemli bir faktör. Çocuğunuz ne kadar küçükse tedavi yaptırmanız da o kadar gerekli oluyor.

• Erken ergenliğin tedavisini gerektiren bir diğer durum da hızlı değişimler. Örneğin çocuğunuzun göğüsleri yavaş yavaş büyüyorsa tedavi gerekli olmayabilir. Ama hızlı büyüme varsa tedaviye ihtiyaç duyulur.

• Diğer bir mesele boy. Ergenliğe 6 yaşından önce girenlerin yetişkinlikte boyları çok kısa oluyor. Bu nedenle tedaviyi düşünebilirsiniz.

• Başka bir etken de çocuğunuzun duyguları. Erken yaşta ergenliğe girmek onun için hiç de kolay değil. Hem duyguları değişiyor, hem de ergenliğin getirdikleriyle bu yaşta baş etmekte zorlanıyor.

Erken ergenliğin tedavisi hakkındaki sorularınızı uzman yorum olarak sorabilirsiniz.

Источник: https://www.cevapsepeti.com/erken-ergenligin-tedavisi/

Çocuklarda Yetersiz Büyüme Nasıl Anlaşılır? | Anneysen.com

Büyüme Geriliği Tedavisine Ergenlikten Önce Başlanmalı

Büyüme, bebek gelişiminde en önemli konulardan biri! Eminiz ki sen de pek çok anne gibi çocuğunun yeterli büyüyüp büyümediğini merak ediyorsun.

Bu yazımızda büyümenin özellikle hayatın ilk yıllarındaki önemini, nelerden etkilendiğini, nasıl takip edilmesi gerektiğini, çocuklarda gelişim geriliğinin sebeplerini ve büyümeyi engelleyici unsurlara nasıl müdahale edilmesi gerektiğini anlattık!

Çocuklarda kilo artışı ve boy uzaması olarak kendini gösteren büyüme, doğumdan itibaren başlar ve erişkin döneme kadar devam eder. Her zaman aynı hızda gerçekleşmez. Bebeklik dönemi, anne karnındaki süreçten sonra bebek gelişiminde fiziksel büyümenin en hızlı olduğu dönemdir.

Her doktor kontrolünde çocuğun ağırlık ve boy ölçümleri çizilir. Genellikle grafikte yukarı doğru bir eğim görülse de, bazen çocuğun çok az kilo alması söz konusu olabilir ya da çocuk hastalandığı için kilo kaybedebilir. Ancak bunun dışında çocuğun kilo kaybetmesi normal görülmez ve bu durum büyüme geriliğine işaret eder.

Özellikle aktif büyüme dönemi olan ilk 3 yılda bebeklerde ve çocuklarda kilo alımı çok önemli. Çünkü düzgün bir şekilde kilo almak çocuğun yeterli beslendiği, fiziksel, duygusal ve zihinsel olarak iyi bakıldığı anlamına gelir.

Bebeklerde kilo alımı nasıl olmalı?

  • Bebek, doğumdan sonraki ilk bir haftayla on gün arasında doğum ağırlığının yaklaşık %10'unu kaybeder. Daha sonra kilo almaya başlar ve 2. haftanın sonunda doğum kilosuna ulaşır.
  • Doğumdan sonraki ilk 6 ay büyümenin en hızlı olduğu dönemdir. İlk 6 aylık dönemde ayda ortalama 600-900 gr alması gereken bebeğin, 6. ayın sonunda doğum ağırlığının 2 katına ulaşmış olması gerekir.
  • Bebek, ikinci 6 ayda ise ayda yaklaşık 400-600 gr almalı ve 1. yaşını doldurduğunda doğum ağırlığının 3 katına ulaşmış olmalı.
  • Doğumdan sonraki ilk 6 ay içerisinde bebek yaklaşık 15-16 cm, ikinci 6 ayda ise yaklaşık 9-10 cm olmak üzere bir yıl içerisinde toplam 24-25 cm uzar.
  • Ortalama olarak 3000 gr ağırlığında ve 50 cm boyunda doğan bir bebeğin altışar aylık büyüme cetvelinin aşağıdaki gibi olması gerekir.
Doğum6. Ay12. Ay18. Ay24. Ay
3 kg6 kg9 kg10 kg11 kg
50 cm65 cm75 cm81.5 cm87.5 cm
  • Normalden daha küçük doğmuş bile olsa dünyaya geldikten sonraki büyüme hızı bize bebeğin büyümesinin yeterli olup olmadığını gösterir.

Büyüsün, serpilsin: Hadi Bir Umut: Çocuklarda Boy Uzatan Yiyecekler

Çocuklarda gelişim geriliği nedir, nasıl anlaşılır?

Gelişim geriliği, çocuğun belli gelişimsel niteliklere, yaşıtlarıyla aynı zaman diliminde ulaşamama durumuna denir. Bir çocuğun, gelişimin 2 ya da daha fazla alanında geri kalması durumunda gelişim geriliğinden bahsedebiliriz. Bu, tıpta yaygın gelişim geriliği olarak da adlandırılır. Bahsettiğimiz gelişimsel nitelikler şu şekilde:

  • Motor beceriler: Sağına soluna dönme, oturma, küçük nesneleri eline alma, yürüme.
  • Düşünme ve akıl yürütme: Sebep-sonuç ilişkisini, nesne kalıcılığını anlamaya başlama. Hangi Eğlenceli Duyusal Oyunlarla Çocuğunun Beyin Gelişimini Destekleyebilirsin?
  • Kişisel ve sosyal beceriler: Keşfetme, gülümseme, gülme, başkalarıyla iletişim.
  • Günlük faaliyetler: Yemek yeme, giyinme.
  • Dil ve iletişim: Sesleri tanıma, konuşulanları taklit etme, babıldama (ba-ba, de-de gibi bebeğin rastgele çıkardığı sesler), eliyle işaret etme. Yaşlara Göre Çocuklarda Dil Gelişimini Desteklemenin Yolları

Miniğin sana ne anlatıyor: Bebek İşi Bir İletişim Şekli: Bebek İşaret Dili

Peki, tam olarak bebeğinde gelişim geriliği olup olmadığını nasıl anlayabilirsin?

Senin ya da doktorunun, bebeğinin gelişimiyle ilgili kaygılarınız varsa çocukta gelişim bozukluğu olup olmadığını anlamak için gelişim tarama testi yapılır. Tarama testleri kısa ve az masraflıdır. Doktorun, bebeğinden bir oyun oynamasını ya da yerden küçük bir şey almak gibi hareketler yapmasını isteyebilir.

Eğer çocuğunun gelişimsel bozukluklar açısından yüksek risk altında olduğu saptanırsa henüz bu bozukluk teşhis edilmeden, doktorun ya da uzman kişi sizi erken müdahale hizmetlerine gönderebilir.

Çocuğun Hangi Yaşta Hangi Hareketleri Yapabilir?

Çocuklarda gelişim geriliğinin nedenleri nelerdir?

Gelişim geriliğinin olası nedenleri arasında;

  • Genetik bozukluklar,
  • Doğum süreci ve doğumda yaşanan sorunlar,
  • Ana rahmindeki sorunlar,
  • Metabolizma bozuklukları,
  • Çevresel toksinler,
  • Beynin yeterince uyarılmadığı ve beslenemediği ihmal ya da yoksunluk durumlarını sayabiliriz.

Zeka geliştiren besinlerle tanış: Çocuğunun Beyin Gelişimini Destekleyen 16 Besin

Erken müdahale programları kimlere uygulanır?

Yaşıtlarından geri kalan bebeklerin ya da çocukların gelişimini desteklemek amacıyla uygulanan terapi programlarının bütününü kapsayan erken müdahale programları; bilişsel, fiziksel, iletişimsel ve sosyal/duygusal gelişim alanlarında geriliği olan 0-3 yaş arasındaki çocuklara uygulanır.

Yaş dönümlerine göre çocuklarda bilişsel gelişim özelliklerini öğrenmek için tıkla!

Bebekte hangi belirtiler varsa erken müdahale programları önerilir?

  • Prematüre ve gelişimsel geriliği varsa, Prematüre Bebeklerde Görülen Sağlık Sorunları,
  • Sakinleştirilmesi zor ve çok huzursuzsa,
  • Emme, yutma ve çiğneme problemleri gibi beslenme sorunları yaşıyorsa,
  • Kucağa alındığında gerginse, kendini bırakıyor ya da geriye atıyorsa,
  • Yüz yüze iletişimden kaçınıyor ya da hoşlanmıyorsa,
  • Görme, hareket, sese ve dokunmaya tepki vermiyorsa ya da çok hassassa,
  • Tüm pozisyonlarda hep aynı tarafa bakıyor ve devamlı olarak tek elini kullanıyorsa,
  • Ayrıca erken dönemde kromozomal anomaliler, metabolik ve genetik hastalıklar, serebral palsi, tortikolis (eğik boyun) ve brakial pleksus zedelenmesi (boynun her iki yanında yer alan periferik sinir ağı) tanısı koyulduysa, bebeğe erken müdahale programları önerilir.

Çocuğa özel erken müdahale programları nasıl planlanır?

  • Erken müdahale programına alınacak çocuğa öncelikle gelişim testleri yapılır.
  • Bu testler klinik değerlendirmerle birlikte ele alınır.
  • Değerlendirme sonucuna göre çocuğa özel bir program hazırlanır.
  • Bu program çocuğun bilişsel, fiziksel, sosyal, duygusal, uyumsal ve iletişimsel gelişim seviyeleriyle ihtiyaçlarına göre belirlenir.
  • Belirlenen programda gerek ebeveynin gerekse de diğer aile üyelerinin öncelikleri ve endişeleri de göz önüne alınır.
  • Aile rehberliği, hedefler ve takip sıklığı da programın diğer önemli unsurlarıdır.

Büyüme eğrisi nedir?

Büyümenin yeterli, yani normal değerler içerisinde olup olmadığını gösteren eğrilere persentil eğrisi ya da büyüme eğrisi denir. Boy uzunluğu, kilo ve baş çevresi için ayrı ayrı büyüme eğrileri vardır ve her birinde büyüme bu eğriler vasıtası ile takip edilir.

Bu eğrilerde %50 ortalama değeri gösterir. Sınır değerler ise %3 ile %97'dir. Bir başka deyişle %3 ve %97 arasındaki değerler normal kabul edilir.

Aşağıda WHO (World Health Organization) standartları baz alınarak erkek çocuklar için düzenlenmiş örnek persentil değerlerini görebilirsin.

%3%10%25% 50% 75% 97
3 ay57.6 cm58.8 cm60.1 cm61.4 cm62.8 cm65.3 cm
6 ay63.6 cm64.9 cm66.2 cm67.6 cm69.1 cm71.6 cm
9 ay67.7 cm69.1 cm70.5 cm72 cm73.5 cm76.2 cm
12 ay71.3 cm72.7 cm74.1 cm75.7 cm77.4 cm80.2 cm

Minik kuzun her dönemde farklı bir büyüme evresine girecek: Bebeklerin Büyüme ve Gelişimini Etkileyen 7 Faktör

Persentil değeri bize neyi gösterir?

Çocuğunun boyu %75 persentil değerinde ise bu, çocuğunun aynı yaştaki 100 çocuğun 75'inden daha büyük ve 25'inden daha küçük olduğunu gösterir.

Persentil değerleri, büyümede bir sorun olup olmadığını bize nasıl gösterir?

Herhangi bir zaman aralığında çocuğun eğrisinin aşağı yönlü olması büyümeye engel bir sorunun ortaya çıktığını gösterebilir. Ancak, persentil değerlerindeki bazı düşüşler de normal kabul edilir.

Örneğin, 9 aylıkken kilosu 75 persentil üzerindeki bir bebeğin, 18 aylıkken 50 persentile düşmesi durumunda ağırlık persentilinin, baş çevresi ve boy persentilleri ile karşılaştırılması gerekir. Eğer baş çevresi ve boy persentili 50 ise bu beklenen bir durumdur ve çocuğun dengeli büyüdüğünden bahsedilir.

Büyüme en çok hangi faktörlerden etkilenir?

Büyüme bir bebeğin sağlık durumunu değerlendirmek için iyi bir göstergedir ve genetik özelliklerden de çevresel faktörlerden de etkilenir.

Doğum sonrasında büyümeyi olumsuz yönde en çok etkileyen çevresel faktörler şu şekilde:

  • Beslenme yetersizliği ve emilim bozuklukları: Yetersiz beslenen bir çocukta enerji veya protein yetersizliği de olabilir, çinko ve demir gibi bazı besin öğelerinin eksikliği de. Protein Ağırlıklı Çocuk Beslenmesi İçin Bilmen Gereken 8 Kural
  • Hormonal hastalıklar: Doğuştan ya da sonradan oluşan tiroit ya da büyüme hormonu eksikliği büyüme geriliğine yol açar.
  • Kronik hastalıklar: Çocuklarda doğuştan gelen ya da kronik tüm hastalıklar büyüme geriliği yapabilir. Bunlar; down sendromu ya da Turner sendromu gibi kronik hastalıklar, düşük doğum ağırlığı, kemik hastalıkları, böbrek, karaciğer ve kalp hastalıkları gibi kronik hastalıklar ya da metabolik hastalıklar olabilir.İyi kontrol edilmemiş olan kronik enfeksiyonlar ve diyabet de büyüme geriliği yapabilir. Çocuklarda uzun süreli kortizon tedavisinin büyümeyi olumsuz yönde etkilemesi de söz konusu.

Büyüme geriliği nasıl tedavi edilir?

  • Eğer büyüme geriliğinin nedeni beslenme yetersizliği ise diyet tedavisi uygulanır.
  • Kronik hastalıklar ya da emilim bozuklukları söz konusu ise bunlara yönelik tedavi uygulanır.
  • Eğer yetersiz beslenme ya da kronik hastalık söz konusu değilse boy artışını doğrudan etkileyen büyüme hormonunun (BH) araştırılması gerekir.
  • Çocukta belirgin büyüme geriliği, büyüme hızında yavaşlama, kemik yaşında gerilik varsa ve başka bir neden boy kısalığını açıklayamıyorsa büyüme hormonu uyarı testi yapılır. Test sonucunda yetersiz büyüme hormonu salgılanması görüldüyse büyüme hormonu eksikliği tanısı konur.

Büyüme hormonu eksikliği için risk faktörleri nelerdir?

Büyüme hormonu hipofiz bezinden salgılanır. Aşağıdaki durumlarda hipofiz bezi büyüme hormonunu ya gereğinden az salgılar ya da hiç salgılayamaz:

  • Doğum ağırlığının 2500 kg ve daha altında olması,
  • Bebeğin ters durması,
  • İkiz bebek,
  • Beynin menenjit gibi bir hastalık nedeni ile hasar görmesi ya da şiddetli kafa yaralanması.

Bunlara ek olarak, tümörler ya da ışın tedavisi gibi sebepler nedeniyle çocukta büyüme hormonu eksikliği söz konusu olabilir.

Büyüme hormonu eksikliği nasıl anlaşılır?

  • Büyüme hormonu eksikliğinde, çocuğun boyu kendi yaş grubu için belirlenmiş olan standardın altında kalır. Bu gerilik özellikle 2 yaşından sonra belirginleşir. Vücut bölümleri birbiri ile orantılı olan çocuğun göbek bölgesinde, yağlanma görülür. Boyuna göre kilosu daha fazla olup, kemik olgunlaşması (kemik yaşı) geridir.
  • Ağır ve erken başlangıçlı olgularda, alın belirgin, burun kökü basık (taş bebek yüzü), cilt ve saçlar ince, ses tiz olur.
  • Süt çocukluğu ve erken çocukluk döneminde açlıkta şeker düşüklüğü gelişebilir.

Büyüme hormonu eksikliği nasıl tedavi edilir?

Eğer test sonuçları büyüme hormonu eksikliğini gösteriyorsa çocuğa büyüme hormonu verilerek büyüme hormonu tedavisi uygulanır. Tedavi süresince;

  • Haftada 6-7 akşam çocuğa sentetik büyüme hormonu enjekte edilir.
  • Çocuğun hedeflenen boy uzunluğuna erişmesi sağlanır.
  • İlk yılda yaklaşık 8-12 cm ve daha sonraki yıllarda 6-8 cm boy uzaması sağlanır.
  • İlacın dozu, büyümeye katkısı ve yan etkileri yönünden mutlaka endokrinoloji uzmanı kontrolünde kalınması gerekir. Eksik olan hormonun yerine konması şeklinde olan büyüme hormonu tedavisinin yan etkileri az olup, 3 aylık periyotlarda laboratuvar tetkikleri ile kontrol edilir.

Kemiklerde büyümeye izin veren epifiz hatlarının yani büyümeye izin veren boşlukların kapanması, çocuğun tatminkar bir boya eriştiği gösterir. Erişkin boyuna ulaşıldığının bir başka göstergesi de senelik büyüme hızının 2 cm altına düşmesi. Bu noktada erken tedavinin çok daha başarılı sonuç getirdiğini ve ideal yaşın ergenlik öncesi olduğunu unutmamak gerek.

Bu da ilgini çekebilir: Hangisi Hangisi? Çocuklarda İnce ve Kaba Motor Gelişimi de Nesi?

Kaynaklar:

Bebek ve Küçük Çocuk Bakımı 0-5 Yaş-Steven P. Shelov & Tanya Remer Altmann

Bebeğinizin İlk Yılı Rehberi-Mayo Clinic Uzmanları

Источник: https://www.anneysen.com/1-6-yas-cocuk/makale/cocuk-gelisimi-cocuklarda-yetersiz-buyume-nasil-anlasilir_2544

Rahim İçi Büyüme – İntrauterin Gelişme Geriliği Neden Olur? – Sağlık Ocağım .NET

Büyüme Geriliği Tedavisine Ergenlikten Önce Başlanmalı

Rahim içi büyüme geriliği ilk hamileliklerde veya 4-5'inci ve sonraki hamileliklerde daha sık görülebilen bir durumdur.

Rahim ortamı yeteri kadar uygun olmadığı zaman annenin hastalığı, annenin yaşama biçimi, plasentanın yetersizliği ya da diğer sebeplerden dolayı anne karnındaki bebek gerektiği kadar hızlı gelişemez.

Rahim içi büyüme geriliği durumunda müdahale edilmez ise bu bebek ya prematüre (erken doğum) ya da vaktinde ama gebelik ayına göre küçük doğar fakat bu durum doğumdan önce teşhis edilir ise (anne adayı hamileliği süresince düzenli olarak kontrol altında tutulur ise) bu durumun düzeltilmesi mümkün olabilir.

Rahim içi büyüme geriliği nedenleri

Rahim içi büyüme geriliği ilk hamileliklerde veya 4-5’inci ve sonraki hamileliklerde daha sık görülebilen bir durumdur. Ayrıca 17-18 yaşından küçük hamileliklerde veya 34-35 yaşından büyük hamileliklerde rahim içi büyüme geriliği oldukça sık karşılaşılan bir sorundur.

Rahim içi büyüme geriliği belirtileri

  1. Annenin karnı ayına göre küçük görünüyor ise genellikle bebeğin rahim içinde büyümesinin yavaşlığına işaret edebileceği gibi, karnın hamilelik ayına göre büyük görünmesi ya da annenin çok kilo alması mutlaka bebeğin de büyük olduğunun göstergesi de değildir.

  2. Vakaların genelinde anneyi bu rahim içi büyüme geriliği konusunda uyarabilecek herhangi bir belirti olmayabilir.
  3. Doktor hamilelik kontrollerinde anne adayının karnını ölçtükten sonra hamilelik ayına göre rahmin ya da bebeğin küçük olduğundan şüphelenebilir.

Hastalıkların, yanlış beslenmenin, fizyolojik faktörlerin neden olduğu rahim içi büyüme geriliği önlenebilir mi?

  1. Hamilelikte bakım yetersizliğine bağlı rahim içi büyüme geriliği nasıl önlenir? : Gebeliğin başından bir doktor bulup düzenli olarak bu doktorun kontrolünde olmak bu riski ciddi derecede azaltabilir.

  2. Hamilelikte kötü beslenmeye bağlı rahim içi büyüme geriliği nasıl önlenir? : Kötü beslenme ve/veya yetersiz kilo alma durumunda dengeli beslenme diyeti her iki sorunun da çözümü olabilir.

  3. Sigara kullanımına bağlı rahim içi büyüme geriliği nasıl önlenir? : Sigara içen anne adayı ne kadar erken sigaradan vazgeçer ise, bebeğin direnme gücü kazanacak ağırlıkta dünyaya gelme şansı da o kadar iyi olur.

  4. Alkol kullanımına bağlı rahim içi büyüme geriliği nasıl önlenir? : Alkol ya da başka bir madde bağımlılığı (bebeklerin zarar görmemesi için bazı kadınların profesyonel yardım görmelerini gerektirebilir).

  5. Annenin zayıf olmasına bağlı rahim içi büyüme geriliği nasıl önlenir? : Annenin ağırlığının (kilosunun) ciddi derecede düşük olması durumunda biraz kilo almak ve tekrar gebe kalmadan önce beslenme durumunu düzeltmek rahim içi büyüme geriliğini önlemede faydalı olur.

  6. Diğer gebeliklere bağlı rahim içi büyüme geriliği nasıl önlenir? : İki gebelik arasında yeterli sürenin geçmemesi (bir gebeliğin sonu ile diğer gebeliğin başlangıcı arasında 6 aydan daha az sürenin geçmesi ikinci bebeğin yeterli gelişimini engelleyebilir; yine de, eğer bu tür bir gebelik başlamış ise çok iyi beslenmek, çok çok dinlenmek ve çok kaliteli bir tıbbi bakım rahmin durumunun düzeltilmesinde fayda sağlayacaktır.
  7. Üreme organlarındaki sorunlara bağlı rahim içi büyüme geriliği nasıl önlenir? : Şekil bozukluğu olan bir rahim veya üreme organları ile ilgili sorunlarda (cerrahi yöntemler ya da diğer tedaviler ile çare bulunabilir).
  8. Genetik yatkınlığa bağlı rahim içi büyüme geriliği nasıl önlenir? : Anne adayı kendisi küçük doğmuş bir bebek ise, bu annenin bebeğinin de küçük olma riski vardır. Ama hemen her durumda iyi beslenme ve var olan diğer risk faktörlerinin ortadan kaldırılması bebeğin normal büyümesinde katkı sağlayacaktır.
  9. Erken doğuma bağlı rahim içi büyüme geriliği nasıl önlenir? : Bütün erken doğan bebeklerin küçük oldukları düşünüldüğünde (gebelik yaşlarına göre normal ölçülerde olsalar bile ve rahim içi büyüme geriliği yoksa bile) erken doğuma yol açan sebepler düzeltildiğinde ya da başladığında veya beklendiğinde böyle bir doğumu durdurabilmek, düşük doğum ağırlıklı bir bebek riskini önemli derecede azaltacaktır.

Bebeğin anne karnında yetersiz büyümesine yol açan anneye ait bazı etkenler tamamen yok edilemez fakat kontrol edilebilir ve bu sayede bebeğin büyümesini engelleyen faktörler mümkün olduğunca azaltılabilir.

  1. Örneğin kronik hastalıklar (şeker hastalığı, yüksek tansiyon, akciğer, karaciğer, sistemik hastalıklar ve börek hastalıkları gibi hastalıklarda düzenli kontroller ve iyi bir tıbbi bakım ile rahim içi büyüme geriliği riski azaltılabilir.
  2. Kızamıkçık şüphesi durumunda (kızamık aşısı bu riski ortadan kaldırır).
  3. Hamileliğe bağlı hastalıklar (kansızlık, preeklampsi) gibi hastalıkların bulunması durumunda bunların zamanında teşhisi ve tedavisi rahim içi büyüme geriliği riskini azaltabilir.
  4. Hamileliğe bağlı olmayan akut (ani gelişen) hastalıklar (idrar yolları enfeksiyonları ve diğer enfeksiyonel hastalıklar gibi) hastalıklar varlığında, dikkatli kontroller ve hamileliğin düzenli takip edilmesi ile bebeğin rahim içi büyüme geriliği önlenebilir.

Rahim içi büyüme geriliğinin önlenemeyen sebepleri nelerdir

Kadının iyi büyümeyen bir çocuk annesi olmasına yol açan bazı faktörlerin düzeltilmesi ya da önlenmesi çok güç veya imkansız olabilir.

  1. Bu faktörler arasında yoksulluk, eğitimsizlik ve/veya evlilik dışı hamile kalmak gibi sebepler veya koşullar bu durumdaki kadınların doğum öncesi iyi tıbbi bakım ve beslenme şanslarını azaltmaktadır.
  2. Doğumdan önce sentetik östrojen (DES)’e maruz kalmak, yüksek yerlerde yaşamak, daha önce düşük yapmış olmak, doğum ağırlıklı veya doğum anomalili bir bebeğe sahibi olmak, çoğul gebelik durumunda düşük yapmış olmak (ikiz, üçüz ya da fazlası çoğul gebelik), birinci veya ikinci üç aylarda (1.veya 2. trimesterde) kanama olması gibi durumlar rahim içi büyüme geriliğinin önlenmesine engel olan durumlardır.
  3. Yine, plasenta sorunları (plasenta previa veya plasentanın erken ayrılması vb) ya da 3. aydan sonra devam eden şiddetli bulantı ve kusma, çok az veya çok fazla amniyotik sıvı olması, anormal hemoglobin düzeyi veya zarların erken yırtılması ya da Rh izoimmünizasyonu gibi durumlarda da rahim içi büyüme geriliğini önlemek çok mümkün değildir.

Son yıllarda yapılan araştırmalar doğrultusunda bunlara ek olarak çok küçük bir bebeğin oluşumunda rol alan pek çok değişik faktör ortaya çıkmıştır. Bunlar, yorgunluk dahil bedensel ve muhtemelen psikolojik stres; annenin kan plazma hacmindeki artış yetersizliği ve progesteron eksikliği gibi nedenlerdir.

Rahim içi büyüme geriliği tedavisi

Rahim içi büyüme geriliği nedir

Bazı gebeliklerde bebeğin rahim içinde büyümesini engelleyen faktörler kolaylıkla anlaşılabilir ve neden bulunduktan sonra genellikle durumu düzeltebilme imkanı olduğu gibi bazı özel durumlarda her şeye rağmen rahim içi büyüme geriliğini önlemek mümkün olmayabilir.

Önleyici tedbirler yetmediğinde ve rahim içi büyüme geriliği tanısı konulmuş ise, düşünülen nedene yönelik sorunun çözümü için farklı tedavi yaklaşımları denenebilir.

  1. Yararlı olacak yöntemler arasında hastanede yatak istirahati, eğer ev koşulları mükemmel değil ise, özellikle protein, kalori ve demir ağırlıklı beslenme olacak ise, gereken durumlarda damar yoluyla beslenmenin desteklenmesi, plasentadan kan geçişini artıracak ya da geriliğe katkısı olan başka sorunları düzeltecek ilaçlar verilmesi ve son olarak da eğer rahim içi ortam çok kötü ve iyileştirilemiyor ise bebeğin derhal alınması gibi yöntemler uygulanabilir.
  2. Günümüzde gelişmiş tıbbın mucizeleri sayesinde önlemler, tedaviler başarısız olur ve bir bebek normalden küçük doğar ise, yaşama şansı ve hem de mükemmel ve sağlıklı yaşama olasılığı çok yüksektir.
  3. Düşük doğum ağırlıklı bebekler de genellikle er ya da geç hem büyüme hem de gelişmelerinde doğum ağırlığı normal olan çocuklar ile aynı gelişimi gösterebilirler.

Hamilelik dönemi ile ilgili benzer sağlık yazıları

Источник: https://www.saglikocagim.net/rahim-ici-buyume-intrauterin-gelisme-geriligi-olur/

Çocuklarda Normal Büyüme ve Büyüme Geriliği

Büyüme Geriliği Tedavisine Ergenlikten Önce Başlanmalı

Genellikle çocukların sağlıkla büyüdüklerini anlamak için büyüme hızı gözler önüne serilir. Yaşıtlarına göre daha zayıf ve kısa boylu olan çocuklarda çoğu zaman büyüme geriliği hastalığı ortaya çıkar.

Yetersiz büyümenin nedenleri arasında hormonlar, genetik, çevresel, ekonomik ve psikososyal etmenler yer alır.

Çocuklarının sağlıklı büyümeleri ve gelişmeleri anne baba ya da uzman bir doktorun takibi altına alınmalıdır.

1. Çocuklarda Büyümenin Takibi Neden Önemlidir?

Çocukların sağlık göstergesi olarak büyüme hızları esas alınır. Sağlık durumu iyi olan bir çocuk yaşıtları ile hemen hemen aynı kilo da ve aynı boylarda olur. Fakat bir çocukta fark edilen yetersiz büyüme, çocuğun sağlık durumunun iyi olmadığını ortaya çıkarır. Normal büyümeye, genetik, hormonlar, çevresel ve psikososyal etmenler etki eder.

Bunun yanı sıra normal büyümenin sağlıklı ve düzenli bir şekilde devam edebilmesi için organlarında işlevlerini yerine getirmesi gerekir.

Bu yüzden çocuğun sağlıklı bir şekilde büyümesi ve gelişebilmesi için en yakınında olan kişilerin yani anne babanın ve doktorunun takibinde olmalıdır.

Takip edilen çocukta herhangi bir sorun ile karşılaşılması durumda daha erken müdahale edilebilir ve daha kısa sürede hastalık çözülebilir.

2. Büyüme Geriliği Nasıl Tanımlanır?

Çocuklarda büyüme geriliği ciddi sorunlardan biri olarak görülür çünkü bu sorun sağlıksız büyümenin sinyallerini verir. Çocuğun boyu, kilosu, yaşı ve cinsi hazırlanmış olan normal standart eğrilerin üzerinde işaretlenerek normal büyüme oranlarının ne derece gerisinde kaldığına bakılır.

Bu sayede büyüme geriliği tespit edilmiş olur. Büyüme geriliğini anlamanın en kolay yollarından bir diğeri ise çocuğun her yıl uzadığı boy oranıdır. Sağlıklı büyüyen bir çocuğun her yıl en az 4 cm'den fazla uzaması gerekir.

Eğer uzamıyorsa ve rakamlar bu standardın altında ise yetersiz büyüme olduğu anlaşılır.

3.Yaşlara Göre Büyüme Hızlar Farklı Mıdır?

Yapılan araştırmalar doğrultusunda her çocuğun birbirinden farklı büyüme hızına sahip olduğu görülür. Fakat büyüme hızının takip edilmesi durumunda çocuğun yaşı bu konuda büyük önem taşır. Bu duruma örnek vermek gerekirse; doğumdan sonra 1 yıl içinde çocuğun 25 cm uzaması normaldir ve çocuk 4 yaşına girdiğinde bu rakam 5-6 cm'e düşer.

4. Çocuklarda Büyüme Nasıl ve Hangi Sıklıkla Takip Edilmelidir?

Çocukların boy ölçümleri ilk doğumdan sonraki bir yıl içerisinde her ay yapılmalıdır. Daha sonra bu aralıklar 3 ayda 1’e, daha sonra ise yılda 1 defaya düşürülebilir. Fakat kesinlikle boy ve kilo ölçümü belirli bir yaşa kadar aksatılmaması gereken bir durumdur. Boy ve kilo ölçümü sayesinde çocuğun normal standartlarda büyüyüp büyümediği anlaşılır.

5. Büyüme Geriliğine Yol Açan Durumlar Nelerdir?

Büyüme geriliğinin ilk başlangıç yeri anne karnıdır. Hamilelikte yetersiz beslenme hem gebelik dönemini hem de doğumdan sonra bebeğin sağlığını etkileyen durumlar arasındadır.

Yetersiz beslenme sonucunda dünyaya gelen bebeklerde ilk iki yıl içerisinde kronik hastalıklar ve büyüme geriliği görülür.

Yetersiz beslenmeden etkilenen büyüme ve troid hormonları çocukta ergenlik gecikmesine de neden olur.

6. Büyüme ile Ergenlik Arasında Nasıl Bir İlişki Vardır, Büyüme Hangi Yaşlarda Durur?

Büyüme ve ergenlik dönemleri birbirleri ile iç içe olan durumlardır. Kızlarda ergenlik dönemi 2 ya da 3 yıl sürerken erkeklerde ise daha uzundur ve 4 ya da 5 yıla yakın devam eder.

Ergenlik döneminde çocuklarda ilk olarak çok hızlı bir şekilde boy uzaması görülür fakat zamanla bu durum yavaşlar ve tamamen durur.

Uzamanın durması demek çocuğun uzayabileceği en uzun boya uzamış olması demektir ve ergenlik döneminin bitip erişkinlik dönemine girildiği süreçtir. Ergenliğe erken girenlerde ise büyüme daha kısa sürede sonlanır.

7. Bir Çocuğun Erişkin Boyu Tahmin Edilebilir mi?

Günümüz imkânları sayesinde 6 yaşından itibaren çocukların erişkinlikte ne kadar boya ulaşacağını öğrenebilirsiniz. Bunun için ilk önce çocuğun el bilek grafisi çekilir.

Daha sonra kemik yaşı saptanır ve endokrinoloji uzmanı tarafından yapılan testler sonucunda hesaplanır.

Bu konuda dikkat edilmesi gereken tek nokta uzman bir kişiden yardım almaktır aksi taktirde sonuçlar yanıltıcı olabilir.

8. Büyüme Geriliğinin Tedavisinde Neler Kullanılır?

Büyüme geriliğinde tedavi yöntemine karar verilebilmesi için öncelikle hastalığın altında yatan nedenin ne olduğu saptanır. İlk etapta çocukta sağlıksız beslenme sorunu görülürse bu aşılmaya çalışılır. Fakat sistemik hastalıklar ve hormon sorunu olduğu zamanlarda da eksik olan hormonlar yerine konarak hastalık çözülür.

9.Büyüme Geriliğinin Tedavisinde Kullanılan Hormonlar Tüylenme ve Benzeri Yan Etkilere Neden Olur mu?

Büyüme geriliğinde tüylenme ve benzeri etkilere rastlanmaz. Çocukta hormon eksikliği tespit edildiği zaman sadece takviye yapılır. Boyu uzamayan her çocuk için hormon tedavisi yapılmaz ve yapılsa dahi fayda göreceği kesin değildir. Büyüme geriliğinde kullanılan hormon, kemiklerin kıkırdaklarına etki eder ve tüylenme ile alakası yoktur.

10. Doktora Ne zaman Başvurmak Gerekir?

Büyüme geriliğinde doktora başvurmak için öncelikle çocuğun normal büyümeye standartlarına göre sağlıklı bir şekilde büyüyüp büyümediği tespit edilmelidir. Bu görev çoğu zaman anne ve babaya düşer.

Ebeveynlerin çocuktaki büyüme geriliğini anlamaları için normal eğrilerin üzerinde kendi çocuklarının oranlarını yazarak kontrol etmeleri sonucunda öğrenilebilir. Oranlarda bir sorun görülmesi üzerine doktora başvurulmalıdır.

Çocuğunuz için aldığınız kıyafetleri 2-3 yıl üst üste giydirebiliyorsanız ve hala kısa gelmiyorsa yeterli büyümediği anlamına gelir.

11. Bu Konuda En Sık Yapılan Hata Nedir?

Büyüme geriliğinde yapılan en büyük hata ailelerin çocuklarını doktora geç götürmeleridir. Ergenlik dönemini aşan çocukların doktora götürülmesinde bir fayda görülmez. Durum için çok geç kalınmıştır.

12.Yeni Nesil Daha mı Uzun?

Türk toplumunun boy ortalamasının 20-30 yılda bir 2 cm arttığı gözlemlenmiştir. Yapılan araştırmalarda Türkiye’de kadınların 1.50 cm, erkeklerin ise 1.63 olacağı değerlendirilmiştir. Bu oranların üzeri uzun boy, aşağısı ise kısa boy olarak görülür.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK YAZILAR

Источник: https://www.gebelikveannelik.com/cocuklarda-normal-buyume-ve-buyume-geriligi

Geniz eti büyümesi gelişme geriliği yapabiliyor

Büyüme Geriliği Tedavisine Ergenlikten Önce Başlanmalı

Geniz eti deyip geçmeyin… Çocuklarda görülen geniz eti büyümesi, ihmal edilmesi halinde çocuklarda gelişme geriliğine varabilen önemli sorunlara neden olabiliyor.

Bu nedenle geniz eti büyümesi ilaçla tedavi edilemiyorsa fazla vakit kaybetmeden ameliyata yönelmek gerekiyor. Acıbadem Ankara Hastanesi KBB Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr.

Ali Titiz, geniz eti büyümesi ile ilgili bilgiler verdi.

Çocuklardaki uzamış burun tıkanıklığının ve buna bağlı gelişen sorunların araştırılması ve geniz eti büyümesi tespit edilirse de mutlaka tedavi edilmesi gerekiyor.

 

Burun boşluğunun arka kısmında yer alan geniz eti aslında vücudu enfeksiyonlara karşı savunmakla görevli yapılardan biri. Doğal olarak tüm çocuklarda bulunuyor.

Genellikle 5 yaşından sonra küçülmeye başlıyor ve ergenlik yıllarına ulaştığında çoğunlukla ortadan kaybolduğu görülüyor Ancak herhangi bir enfeksiyon durumunda iltihaplanarak reaksiyonel olarak şişmesiyle burnun geniz (nazofarenks) bölümüne açıldığı bölgeyi kapatıyor ve burun tıkanıklığına neden oluyor. Böylelikle çocukların yaşam kalitesini bozan bir dizi sağlık sorunlarına neden oluyor.

Geniz eti ameliyatı sürecini uzatmamak gerekiyor

Ancak özellikle sık üst solunum yolu enfeksiyonu geçiren çocuklarda medikal tedaviye rağmen geniz eti küçülmüyor, üstelik sıkıntılar da devam ediyor.

Bu nedenle bilhassa çocuklar sık enfeksiyon geçiriyorsa, uyku bozuklukları ve orta kulak hastalıkları yaşanıyorsa, beraberinde gelişme geriliği de gözleniyorsa cerrahi tedavi gündeme gelebiliyor. Geniz etinin ısrarla medikal tedavi ile düzeltilmeye çalışılması da doğru bir yaklaşım değil.

Bu süreç, sorunu çözemeyeceği gibi uzun dönem kullanılan ilaçların yaratabileceği yan etkiler de ayrı bir klinik sorun yaratabiliyor. Bu nedenle geniz eti ameliyatının çok ertelenmeden planlanması önem taşıyor.

3 yaş üstü çocuklar ameliyat için ideal yaş grubu görülmekle birlikte özellikle kulak problemleri, büyüme gelişme geriliği ve uykuda nefes durması gibi ciddi sorunlara yol açıyorsa 1-3 yaş grubunda da ameliyat planlanabiliyor.

Hastanede yatmaya gerek yok

Çocukların hem genel sağlığı, hem de yaşam kalitesinin artırılması amacıyla gerçekleştirilen geniz eti ameliyatları (edonoidektomi) genel anestezi altında yapılıyor ve çok kısa sürede tamamlanıyor. Günümüzdeki anestezi ve cerrahi tekniklerdeki gelişmelerle birlikte ameliyat ve sonrası kanama, enfeksiyon gelişimi gibi riskler yok denecek kadar az.

Geniz eti ameliyatı bademciklerin alınması ve kulaklara ventilasyon tüpü takılması ile birlikte yapılabilir. Bu durumda ameliyat süresi yarım saatten daha uzun olabiliyor. Ameliyat ağız içinden yapılacağı için hiçbir kesi izi olmuyor ve çocuklar aynı gün bile taburcu edilebiliyor.

İki üç günlük hafif bir diyet ile çocukların günlük aktiviteleri de kısıtlanmamış oluyor.

Yaşam kalitesi yükseliyor

Geniz eti ameliyatından sonra çocuklar boğaz ağrısını nadiren 2 – 3 saat çok hafif düzeyde hissediyor. Hafif bir diyet ile yaklaşık 3. veya 4. günde normal yaşamına dönen ve daha rahat soluk almaya başlayan çocukta ameliyatın olumlu etkileri görülmeye başlıyor.

İştahları düzeliyor, uyku sorunlarının ortadan kalkmasıyla birlikte gün içinde görülen huzursuzluk, ajitasyon veya okulda konsantrasyon güçlükleri ortadan kalkıyor.

Geniz eti ameliyatından sonra ileride geçirilecek üst solunum yolu enfeksiyonlarının sıklığı ve şiddeti de azalıyor.

Video: Krup hastalığı nasıl tedavi edilir?

İlginizi çekebilir

Gripten zatürreye çocuklarınızı kış hastalıklarından koruyun

Çocuk hastalıklarında yapılan hatalar

Çocukları enfeksiyonlardan koruma rehberi

Çocuğunuz “kulağım ağrıyor” diyorsa

Çocuğunuzun bağışıklık sistemini güçlendirecek 5 doğal karışım

Paylaş

Источник: https://www.acibadem.com.tr/Hayat/Bilgi/geniz-eti-buyumesi-gelisme-geriligi-yapabiliyor

Поделиться:
Нет комментариев

    Bir cevap yazın

    Ваш e-mail не будет опубликован. Все поля обязательны для заполнения.