Kadınlarda İdrar Kaçırma Sorunu

Kadınlarda İdrar Kaçırma Nedenleri ve Tedavisi – Sağlık Ocağım .NET

Kadınlarda İdrar Kaçırma Sorunu

İdrar kaçırma, bilindiği üzere böbreklerde idrar üretilir ve iki küçük borucuk ile idrar torbasına gelir ve burada depolanmaya başlar. Bu idrar depolanma sırasında insan bunu fark etmediği gibi, idrar yapma ihtiyacı duyulduğunda beyin komut verir ise tuvalete gidilir ve bu ihtiyaç karşılanır.

Bu doğal sistemin dışında istemsiz beyin izin vermeden idrar torbasının idrar kaçırmasına istemsiz idrar kaçırma denilir. İdrar kaçırma bir çok hastalığın sebebi olarak meydana çıkabilir. Örneğin, alzheimer hastaları, parkinson hastalığının genelde ilk bulgusu olarak değerlendirilir.

Dört çeşit (tip) idrar kaçırma sorunu vardır.

İdrar kaçırma tipleri

Stres tipi idrar kaçırma nedir? : Öksürme, aksırma, ağır bir iş yaparken ve merdiven çıkarken olan az miktarda kaçırılan idrar kaçırılmasıdır.

Sıkışma tipi idrar kaçırma nedir? : Sıkışma tipi idrar kaçırma çok fazla sıkışıp, tuvalete yetişememe durumunda olan idrar kaçırmadır.

Miks tip idrar kaçırma nedir? : Her iki tipinde bulunduğu öksürme, aksırma gibi ve idrarın çok sıkışması gibi olan tip idrar kaçırmadır.

Taşma tipi idrar kaçırma nedir? : Taşma tipi idrar kaçırmadaha çok nörolojik ve diyabetik hastalarda rastlanan, bu tip idrar kaçırma durumu idrar torbası dolar ve hasta idrarının geldiğini hissetmediği için sızma meydana gelir.

Kadınlarda idrar kaçırma neden olur?

Kadınlarda idrar kaçırma nedenleri arasında en önemlileri gebelikler, zor doğumlar ve yaşlanma olarak kabul edilir.

Fakat idrar kaçırmanın altında yatan bazı hastalık gurupları bulunabilir ve en basitiidrar torbası iltihabı kadında idrar kaçağına veya idrar tutamama problemine sebep olabilir. Mesane taşı veya mesane tümörü sık idrara çıkmaya ve idrar kaçırmaya neden olabilir.

Ayrıca bel fıtığı, omurilikte oluşan deformasyon (şekil bozukluğu) beyin tümörü gibi hastalıklarda ve kadınlarda daha sık idrar kaçırma problemi görülebilir.

Kadınlarda daha sık olmasının en önemli nedeni ise sık yapılan doğum ve hamilelik esnasında pelvik taban kas gurubunun yıpranmasına ve travmasına bağlı, yaşın ilerlemesi ile özellikle 70’li yaşlardan sonra toplumda görülen idrar kaçırma olasılığı artmaktadır.

Ayrıca şeker hastalarında daha fazla idrar kaçırma görülebilir iken, bunun nedeni şeker hastalarının çok fazla idrar üretmesi ve daha fazla sistit (idrar torbası iltihabı) yaşaması durumunda tekrarlayan sistitler ve sinir dokusunun yıpranması nedeni ile hastanın idrar torbasının dolduğunu anlamaması da idrar tutamamaya neden olmaktadır.

İdrar kaçırma kadının sosyal yaşantısını ve günlük yaşantısını etkileyen bir durum olup, genelde yaşın ilerlemesi ile normal olduğu düşünülüp, doktora gitme gereği duyulmaz iken, genç bir kadın öksürdüğünde, spor yaparken idrar kaçırır ise doktora başvurmalıdır. Şikayetçi olmayan ve çok sıkıntı hissetmeyen kadında özellikle yaşı ilerlemiş olanlarda tedavi gerekmeyebilir. Şikayeti olan ve yaşam kalitesi düşen kadınlarda idrar kaçırma tedavisi oldukça önemlidir.

Kadınlarda idrar kaçırma tedavisi

Kadınlarda idrar kaçırma tedavisi

İdrar kaçırma tedavisinin başarılı olması için öncelikle buna sebep olan etkeni bulup, hastalığa göre tedavi yapılması gerekmektedir. Eğer idrar kaçağının nedeni alzheimer ise bunun tedavisinin yapılması azda olsa idrar kaçırmayı önleyebilir. Mesane taşı veya tümör var ise bunun tedavisi durumu düzeltebilir.

Fakat hastanın pelvik taban kaslarında zayıflık ve sarkmadan kaynaklanan idrar kaçağı var ise öncelikle pelvik taban kaslarını güçlendirmek gerekir.

Kegel egzersiz denilen, aslında her genç kadının yapması gereken pelvik taban güçlendirme egzersizi ile tedavi başlanır. Öncelikle kegel egzersizi hastaya öğretilir ve bu egzersizler sağlıklı bir kadınında hayat boyu yapması gereken egzersizlerdir.

Bunların yanında, ilaçlar ile antimikotik ve antikolinerjikilaçlar ile tedavi verilir.

Sarkmalara bağlı aksırıp, öksürme ile idrar kaçırmanın tedavisi genelde cerrahi yöntem ile yapılır. Günümüzde eskiden olduğu gibi çok büyük ameliyatlar değilde, çok daha küçük boyutta ve etkinliği daha yüksek olan, kadının fazla zamanını almayan ameliyatlar ile başarılı olunur.

Bu işlemler trans vajinal teyp denilen işlem ile idrar torbası boynunun destekleme işlemi uygulanır. Bu işlem % 90 üzerinde başarılı olunan ve 6-7 sene veya daha fazla başarısının devam ettiği bilinen bir işlemdir.

Bunların yanı sıra, rahim sarkması, arkaya doğru kalın bağırsak sarkması var ise onlarında aynı anda tedavisinin yapılması gerekmektedir.

İdrar yolları ile ilgili benzer sağlık yazıları

Источник: https://www.saglikocagim.net/kadinlarda-idrar-kacirma-nedenleri-tedavisi/

Kadınlarda idrar kaçırma neden olur? Belirtileri ve tedavisi

Kadınlarda İdrar Kaçırma Sorunu

İdrar yapmaya hazır olunduğunda beyin mesaneye sinyal gönderir, mesane kasları kasılır, sfinkter dediğimiz kaslar açılır ve idrar boşaltılır. Kişinin isteği ile sağlıklı idrar yapabilmesi için sağlıklı beyin, omirilik, mesane, idrar yolu, sinir sistemi ve hormonal kontrol olmalı ve bunların birbiriyle koordineli çalışması gerekmektedir.

İdrar kaçırma bir hastalık değildir, bir hastalığın belirtisidir. Günlük alışkanlıklardan, hastalıklardan veya fiziksel problemlerden kaynaklanabilir. İdrar kaçırma nedeninizin bir doktor tarafından doğru teşhis edilmesi, problemin çözümü için çok önemlidir.

Geçici idrar kaçırma nedenleri

Bazı içecekler, yiyecekler ve ilaçlar mesanenizi uyarır ve idrar miktarınızı arttırır. Örneğin:

  • Alkol ve kafeinli içecekler
  • Gazlı içecekler ve maden suyu
  • Baharatlı, şekerli ve narenciye meyveleri gibi asitli yiyecekler
  • Çikolata, yapay tatlandırıcılar
  • Yüksek dozda C vitamini
  • Kalp ve tansiyon ilaçları, sakinleştiriciler ve kas gevşeticiler

Tıbbi kaynaklı idrar kaçırma nedenleri

  • İdrar yolu enfeksiyonu: Mesaneyi etkileyen enfeksiyon idrar kaçırmaya yol açabilir
  • Kabızlık: Rektum mesane yakınında bulunur ve sinirlerin çoğu ortaktır. Rektumunuzdaki sert dışkı, sinirlerin aşırı uyararak idrar sıklığınızın arttırabilir

İdrar yolu enfeksiyonu belirtileri neledir? Nedenleri ve tedavisi

  • Gebelik ve bazı doğum vakaları
  • Yaşla birlikte mesane kasının da yaşlanması
  • Menopoz sonrası östrojen azalması
  • Histerektomi (rahmin alınması)
  • İdrar yolundaki bir tümör ya da üriner sistem taşları
  • Multipl skleroz, Parkinson, inme, beyin tümörü veya spinal yaralanmalar
  • Cinsiyet: Kadınların gebelik, doğum, menopoz ve anatomik yapıları nedeni ile idrar kaçırma riski yükselir. Ancak, prostat bezi sorunları olan erkeklerde de risk yüksektir.
  • Yaş: Yaşlandıkça, mesanedeki ve idrar yollarındaki kaslar güçlerini kaybeder. Bununla birlikte mesanenizin idrarı kontrol etme becerisi azalır ve idrar kaçırma sorunu oluşur
  • Aşırı kilolu olmak: Fazla kilo, mesane ve etrafındaki kaslara fazla basınç uygular. Bu durum da kasları zayıflatır ve öksürürken veya hapşırırken idrar kaçırmaya neden olur
  • Sigara içmek: Tütün kullanımı, idrar kaçırma riskinizi artırabilir.
  • Aile öyküsü: Eğer yakın bir aile üyesinde idrar kaçırma sorunu varsa, sizde de olabilir
  • Bazı hastalıklar: Nörolojik hastalık veya diyabet idrar kaçırma riskini artırabilir.

İdrar kaçırma türleri

  • Stres tipi idrar kaçırma: Öksürme, hapşırma, gülme, egzersiz veya ağır bir şey kaldırma gibi mesaneyi zorlayacak eylemler sırasında idrar kaçırma durumudur.
  • Sıkışma tipi idrar kaçırma: Kişinin idrar hissi gelince tuvalete yetişememesi ve idrar kaçırmasıdır.

    Mesane kasının istemsiz kasılması nedeni ile oluşur. Gece de dahil sık sık tuvalete gitmek gerekebilir. İdrar kaçırma, idrar yolu enfeksiyonu gibi küçük bir durumdan veya nörolojik bozukluk veya diyabet gibi hastalıklardan kaynaklanabilir.

  • Karışık tip idrar kaçırma: Stres tipi ve sıkışma tipi idrar kaçırmanın birlikte olmasıdır.
  • Taşma tip idrar kaçırma: Mesanenin aşırı dolması sonrası olan idrar kaçırma tipidir. Demans, inme, alzeimer, prostat gibi hastalıklarda daha sık görülür.

Labioplasti nedir? Labiaplasty ameliyatı nasıl yapılır, tehli midir?

  • Fonksiyonel idrar kaçırma: Fiziksel veya zihinsel bir bozukluğun tuvaletinizi vaktinde yapmanıza engel olması durumudur. Örneğin, ileri düzey artrit olması durumunda, kişinin pantolonunu yeterince hızlı açamaması durumu.

İdrar kaçırma tanısı

Ne tür bir idrar kaçırma sorununuz olduğunun tespit edilmesi çok önemlidir.

Belirtileriniz genellikle tür hakkında bilgi verir ancak yine de doğru tedaviye karar verilebilmesi için bazı testler gerekebilir.

Genelde hastaların % 80-85’inde anemnez ve fizik muayene ile ileri tetkike gerek olmadan tanı konulabilmektedir. İdrar kaçırma teşhisi için izlenen yöntemler şunlardır:

  • Mesane günlüğü: Birkaç gün boyunca hasta, günde ne kadar sıvı aldığını, yaptığı idrarın miktarını, ne sıklıkta idrara çıktığını, idrar yapma isteğinin olup olmadığını ve gün içerisinde kaç defa idrar kaçırdığını kaydeder.
  • Fizik muayene: Vajinal muayene ile pelvik taban kaslarının gücü kontrol edilebilir.
  • İdrar tahlili: İdrar örneği, enfeksiyon belirtileri, kan izleri veya diğer anormallikler olup olmadığını belirlemek için incelenir.
  • Kan testi: Böbrek fonksiyonunu değerlendirebilir.
  • Postkoid rezidüel (PVR): İdrar sonrası idrarın mesanede ne kadar kaldığını ölçer.
  • Pelvik ultrason: Bir görüntü sağlar ve bir sorun olup olmadığını gösterir.
  • Sistogram: Bir X-ışını ile mesanenin görüntüsü alınır.
  • Sistoskopi: Sonunda bir lens olan ince bir tüp üretra içine sokulur. Doktor idrar yolundaki herhangi bir anormalliği gözleyebilir.

İdrar kaçırma tedavisi, idrar kaçırmanın türüne, şiddetine ve altta yatan nedene göre değişebilir. Eğer bir hastalık nedeniyle bu sorun yaşanıyorsa, öncelikle o hastalığın tedavi edilmesi gerekir. Tedavi sürecinde öncelikle en az girişimsel yöntemlerle başlamak daha doğru olur. Eğer bu yöntemler başarısız olursa diğer seçenekler denenebilir.

Menopoz nedir? Ne zaman başlar? Belirtileri ve tedavisi

Davranış teknikleri

  • Mesane eğitimi: Bu yöntem idrara çıkma isteği hissedildikten sonra tuvalete gitmeyi geciktirerek uygulanır. Örneğin, her idrara çıkma isteği hissedildiğinde 10 dk. bekleyerek başlanır. Amaç, tuvalete gitme süresini 2.5 ila 3.

    5 saat arasında uzatmaktır

  • Çift işeme: Aşırı idrar kaçırmayı önlemek için mesanenizi daha fazla boşaltmayı öğrenmenize yardımcı olan bir yöntemdir. Bu yöntemde idrarı yaptıktan sonra, birkaç dakika bekleyip tekrar denemek gerekir.

  • Planlı tuvalete gitmek: Bekleyerek her iki ila dört saatte bir tuvalete giderek uygulanır.
  • Sıvı ve beslenme yönetimi: Mesanenin kontrolünü tekrar kazanmak için alkol, kafein veya asidik yiyeceklerden uzak durmak gerekir.

    Sıvı tüketimini azaltmak, kilo vermek veya fiziksel aktiviteyi arttırmak da sorunu hafifletebilir.

Pelvik taban egzersizleri (Kegel egzersizleri)

Kegel egzersizleri olarak da bilinen bu egzersizler, özellikle stres tipi idrar kaçırmanın tedavisinde çok etkilidir ancak sıkışma tipi idrar kaçırma tedavisinde de işe yarayabilir. Kegel egzersizleri günlük hayatınızda, otobüste ya da sohbet ederken bile yapabileceğiniz çok basit fakat çok etkili egzersizlerdir. Şu şekilde uygulanır:

  • İdrarınızı tutmak için kullandığınız kaslarınızı sıkın ve beş saniye bekleyin. Sonra beş saniye dinlenin. (Eğer bu size zor gelirse 2 sn. kaslarınızı sıkıp 3 sn. dinlenebilirsiniz.)
  • Hedefiniz bir defada 10 saniye süresince bekleyebilmek olmalı. Süreyi yavaş yavaş arttırabilirsiniz.
  • Her gün en az 10’ar setlik üç tekrar şeklinde bu egzersizi uygulayın.

Doğru kasları kullanamadığınızı düşünüyorsanız bir doktor ya da fizyoterapistten yardım alabilirsiniz.

Elektriksel yönlendirme

Pelvik taban kaslarını uyarmak ve güçlendirmek için elektrotlar rektum veya vajina içine geçici olarak sokulur. Elektrotlardan gelen hafif elektrik uyarıları stres tipi ve sıkışma tipi idrar kaçırma tedavisinde etkili olabilir.

İdrar kaçırma ilaç tedavisi

  • Antikolinerjikler: Bu ilaçlar aşırı aktif mesaneyi sakinleştirebilir ve sıkışma tipi idrar kaçırma için yararlı olabilir. Oksibutinin, tolterodin, darifenasin, fesoterodin, solifenasin ve trospium bu ilaçlar arasında sayılabilir.

  • Mirabegron: Sıkışma tipi idrar kaçırma tedavisinde kullanılan bu ilaç mesane kasını rahatlatır ve mesanenin tutabileceği idrar miktarını artırabilir. Aynı zamanda yaptığınız idrar miktarını da arttırarak mesanenizi iyice boşaltmanıza yardım edebilir.

  • Alfa blokerler: Sıkışma tipi veya taşma tipi idrar kaçırma sorunu erkeklerde, bu ilaçlar prostatta mesane boynu kaslarını ve kas liflerini gevşetir ve mesanenin boşaltılmasını kolaylaştırır.

    Tamsulosin, alfuzosin, silodosin, doksazosin ve terazosin bu ilaçlar arasında sayılabilir.

  • Topikal östrojen: Kadınların kullanabildiği vajinal krem, halka veya yama formunda düşük dozda topikal östrojen uygulanması, üretra ve vajinal bölgelerdeki dokuların güçlenmesine ve gençleşmesine yardımcı olabilir. Östrojen hormonunu hap olarak almak durumu daha da kötüleştirebileceği için idrar kaçırma tedavisinde önerilmez.

Tıbbi cihazlar

İdrar kaçırma sorunu olan kadınların tedavisinde kullanılan tıbbi cihazlar şunlardır:

  • Üretra eki: İdrar kaçırmaya sebep olabilecek tenis oynamak gibi belirli bir aktiviteden önce kullanılan ve idrar yoluna yerleştirilen tampon benzeri, tek kullanımlık bir alettir. Uç kısmı, sızıntıyı önlemek için bir tıkaç görevi görür ve idrara çıkmadan önce çıkarılır.
  • Peser: Vajinanın içine sokulan ve bütün gün kalabilen sert bir halkadır. Cihaz genellikle idrar kaçırma sorunu da olan prolapsus hastalarında kullanılır. İdrar kaçağını önlemek için vajinaya yakın olan idrar torbasını tutmaya yardımcı olur.

Girişimsel tedaviler

  • Dolgu maddesi enjeksiyonları: Üretrayı çevreleyen dokuya sentetik bir materyal enjekte edilir. Hacim verici materyal, idrar yolunu kapalı tutmaya ve idrar sızıntısını azaltmaya yardımcı olur.

  • Botox: Botoksun mesane kası içine enjekte edilmesi, aşırı aktif mesanesi olan kişilerde işe yarayabilir.

  • Sinir uyarıcıları: Kalp piline benzeyen bir cihaz, cildinizin altına, mesane kontrolünde bulunan sinirlere ağrısız elektrik darbeleri vermesi için yerleştirilir.

İdrar kaçırma cerrahi tedavi

Diğer tedaviler işe yaramıyorsa, çeşitli cerrahi prosedürler idrar kaçırmaya neden olan sorunları tedavi edebilir:

  • Askı yerleştirilmesi: Üretrayı desteklemek ve idrarın dışarı sızmasını önlemek için mesanenin boynunun altına bir ağ yerleştirilir. Böylece özellikle öksürdüğünüzde veya hapşırdığınızda idrar yolu kapalı kalır. Bu prosedür stres tipi idrar kaçırma tedavisinde kullanılır.
  • Mesane boynu süspansiyonu (Kolposüspansiyon): Bu prosedür, idrar yolunuza ve mesane boynuna destek sağlamak üzere tasarlanmıştır. Karında bir kesi yapılarak uygulanır. Bu yüzden genel veya spinal anestezi sırasında yapılır.

Amenore (adetten kesilme) nedir, neden olur? Belirtileri ve tedavisi

  • Rahim sarkması ameliyatı: Karışık tip idrar kaçırma sorunu ve rahim sarkması olan kadınlarda, askı yerleştirilmesi ve rahim sarkması cerrahisinin birleşiminden oluşur.
  • Yapay idrar sfinkteri: Erkeklerde stres tipi idrar kaçırma tedavisinde uygulanan bu prosedürde idrar yapmaya hazır olana kadar kapalı tutmak için mesane boynuna küçük sıvıyla dolu bir halka yerleştirilir. İdrar yapmak için, cildinizin altına yerleştirilen bir valfe bastırarak halkanın sönmesine ve idrarın mesaneden akmasına izin verir.

İdrar kaçırma hastalarına öneriler

  • Genel yaşam tarzı değişiklikleri ile hayat kalitenizi arttırabilirsiniz. Doktorunuzun önerilerini dikkate alın.
  • Mesanenizi dolu hissetmeden önce her 2-4 saatte bir ve her gece yatmadan önce tuvalete gidin.
  • Bulunduğunuz yere en yakın tuvaletin yerini mutlaka öğrenin.
  • Gece tuvalete yetişmek için acele edip düşmenizi önlemek için gece lambasını açık tutun ve banyonuza bir tutunma barı kurun.
  • Dışarıdayken idrar sızıntısını önlemek için ped kullanabilirsiniz. Kadınlar ve erkeklerin rahatlıkla kullanabileceği çok çeşitli pedler mevcuttur. Kuruluk ve hijyen için pedlerinizi mümkün olduğunca sık değiştirin.
  • İdrar damlaması problemi olan erkekler pedlerin dışında penis çevresine giydirilen damla toplayıcılardan da kullanabilirler.
  • Koku önleyiciler kullanın.
  • Dışarıdayken çok fazla sıvı, kahve, çay içmekten kaçının
  • Lekelerin belli olmaması için koyu renkli kıyafetler giyin.
  • Yanınızda yedek elbise ve iç çamaşırı bulundurun.
  • Kegel egzersizlerini düzenli olarak yapmayı ihmal etmeyin.
  • Uçak veya trenle seyahat ederken tuvalete yakın koltukta oturmayı tercih edin.
  • Araba ile seyahat ediyorsanız sık sık tuvalet molaları verin ve titreşimleri engellemek için bir minder üzerinde oturun.

Referanslar: 1- Urinary incontinence, 2- What is Urinary Incontinence?, 3- Kadınlarda İdrar Kaçırma

Источник: https://www.medikalakademi.com.tr/kadinlarda-idrar-kacirma-inkontinans-neden-olur-belirtileri-ve-tedavisi/

Поделиться:
Нет комментариев

    Bir cevap yazın

    Ваш e-mail не будет опубликован. Все поля обязательны для заполнения.