Pet şişelerde BPA (Bisfenol-A) var mı?

Бисфенол А – что такое и чем опасен BPA A

Pet şişelerde BPA (Bisfenol-A) var mı?

Наряду с вредом для окружающей среды, некоторые виды пластика, в частности, содержащие вещество бисфенол А, могут оказывать неблагоприятное воздействие непосредственно на человеческий организм.

Что такое бисфенол А и его применение

Около 120 лет назад русский химик Александр Павлович Дианин на кафедре Военно-медицинской академии впервые синтезировал бисфенол А – производное фенола, которое впоследствии нашло широчайшее применение в различных отраслях производства по всему миру. Его название знакомо многим не только из-за повсеместного использования, но и по причине неутихающих споров вокруг его воздействия на здоровье человека.

Это органическое вещество, находящееся в твердом агрегатном состоянии при комнатной температуре, чаще всего представлено в виде гранул белого цвета. Синтезируется путем конденсации фенола с ацетоном в присутствии ряда катализаторов.

Имеет низкую растворимость в воде и высокую – в органических растворителях (спирты, бензол, уксусная кислота).

Благодаря относительной дешевизне, простоте синтеза и некоторым физическим свойствам существует множество областей его применения.

Бисфенол Аиспользуется в следующих отраслях:

  • строительство;
  • изготовление электротехники, компьютеров;
  • машиностроение;
  • медицина;
  • продовольственная промышленность.

Данное вещество является базой для синтеза полимеров, использующихся затем в изготовлении пластмасс и эпоксидных смол. Самое же широкое распространение BPA получил в производстве поликарбонатов – одного из вида пластмасс. Благодаря его использованию в качестве отвердителя они обладают изоляционной прочностью и устойчивостью к высоким температурам и механическим воздействиям.

Именно из поликарбоната производят большинство пластиковых упаковок для пищевых продуктов, а также бутылки для воды, пластиковые контейнеры, бутылочки для детского питания.

Кроме того, БФА применяется в изготовлении компакт-дисков, различных покрытий, клея, лакокрасочных и стоматологических материалов, контактных линз, а также в качестве внутреннего покрытия металлических банок с продуктами (консервов).

Сверхчистый бисфенол Аиспользуется при изготовлении лазерных дисков.

Чем опасен BPA для организма человека

За последние десять лет проведено большое количество исследований свойств бисфенола А и возможности его неблагоприятного воздействия на живые организмы. Они проводились преимущественно с участием лабораторных животных, у которых при попадании в организм BPA были выявлены следующие отклонения:

  • сбои в работе репродуктивной системы (снижение количества и выживаемости сперматозоидов, нарушения функционирования женской половой системы);
  • проблемы на различных стадиях деления клеток;
  • изменения в поведении и психоэмоциональной сфере;
  • нарушения эндокринных функций, среди которых – сахарный диабет, раннее половое созревание.

Спустя 40 лет после открытия BPA было выяснено, что он является синтетическим аналогом эстрогена – женского полового гормона. Именно эта информация заставила усомниться в его безопасности для человеческого организма. Вещества, сходные структурно или имитирующие действия гормонов, называются эндокринными дизрапторами.

Среди них и печально известный инсектицид ДДТ, и многие гербициды, и широко применяемые в текстильной промышленности акриламиды.

Бисфенол А является наиболее изученным эндокринным дизраптором с эмпирически доказанными отдаленными негативными последствиями его биологического действия.

Обладая гормоноподобным действием, он приводит к нарушению регуляции деятельности эндокринных желез и изменениям со стороны работы гормонально зависимых клеток-мишеней.

Важно отметить, что ВОЗ официально признала безопасным употребление продуктов и напитков, упакованных в пластиковую или иную тару с содержанием бисфенола, прежде всего ввиду его небольшого количества в их составе. Тем не менее, было доказано резкое возрастание опасности вещества для здоровья при нагревании пластмассовых изделий с его содержанием, например, при разогревании пищи в пластиковых контейнерах.

Отношение к этому веществу в различных странах сильно отличается:

  • В США: в некоторых штатах запрещено его применение при изготовлении детских бутылочек и упаковок для детского питания.
  • В Японии: еще в 1997 годубисфенол исключили из состава для покрытия металлических консервных банок изнутри, успешно заменив его альтернативным безопасным материалом на основе полиэтилена.
  • В Канаде: запрещена продажа детских смесей в бутылочках, содержащих БФА в своем составе.

Проникновение в организм

Даже тщательно следя за составом и качеством потребляемой пищи, человек редко задумывается о том, во что она упакована, тогда как опасность зачастую кроется именно в пластмассовой упаковке продукта.

Основные пути проникновения BPA в организм:

  • употребление пищи и напитков, упакованных в пластиковые (поликарбонатные) контейнеры и бутылки, особенно при их нагревании;
  • применение консервированных продуктов из металлических банок, которые изнутри для предотвращения контакта содержимого с металлом имеют покрытие с содержанием БФА;
  • наличие зубных пломб, коронок или других конструкций из композитных стоматологических материалов, содержащих бисфенол А, способный активно всасываться в ротовой полости;
  • постоянный длительный контакт с кожей, например, у кассиров: БФА в большом количестве содержится в краске кассовых аппаратов, где используется метод «горячей печати».

Опасность пластиковых бутылок и контейнеров

В настоящий момент Всемирная Организация Здравоохранения заявляет о безопасности употребления охлажденных или комнатной температуры жидкостей из бутылок, изготовленных из поликарбонатной пластмассы, так как количество попадающего при этом в организм БФА ничтожно мало. Исключением являются бутылочки для детского питания, которые обычно нагреваются перед кормлением ребенка. При этом выделение бисфенола А увеличивается в разы, что для детского организма особенно вредно.

То же можно сказать и о пластиковых контейнерах из поликарбонатной пластмассы: при относительной безопасности обычного хранения в них продуктов нагревание приводит к резкому увеличению содержания вредного вещества. Особый риск представляет использование старых, поврежденных (с царапинами, сколами) контейнеров для разогревания пищи, например, в микроволновой печи.

Какие пластики не содержат бисфенол

Однако нужно учесть, что с использованием BPA изготавливают далеко не всю пластмассу. Всего на сегодняшний день существует 7 классов пластмасс, 5 из них не содержат бисфенол, а именно:

  1. Полистирол (международное обозначение – PS). Используется для производства одноразовых стаканов для чая или кофе, вилок, ложек, контейнеров для еды и прочих предметов, похожих на пенопласт.
  2. Полиэтилен высокой плотности (HDPE). Находится в составе упаковок для молочных продуктов.
  3. Полиэтилен низкой плотности (LDPE). Содержится в пленке и упаковке для завертывания продуктов.
  4. Полиэтилентерефталат, или ПЭТ (PET). Используется для изготовления одноразовых бутылок для напитков, масел.
  5. Полипропилен (PP). Применяется для изготовления цветных контейнеров, баночек для продуктов.

Самым безопасным пластиком признан полиэтилен. На изделиях и упаковках из пластмассы без содержания бисфенола А производителем указывается знак «bpa free». В некоторых странах законодательно разрешена продажа бутылочек и детского питания в упаковке только из пластмассы без BPA.

Как уберечься от влияния BPA

В современном мире невозможно полностью оградиться от контакта с бисфенолом. Тем не менее, существуют простые правила для сведения к минимуму его ежедневного воздействия на организм. Необходимо:

  1. Избегать нагревания пищи или напитков в пластиковых контейнерах в микроволновой печи. Для этого лучше перекладывать пищу в стеклянную или фарфоровую посуду. Оптимальным решением будет отказ от контейнеров из поликарбонатногопластика.
  2. Выбирать консервы не в металлической, а в стеклянной упаковке.
  3. Своевременно утилизировать пластиковые контейнеры с видимыми (даже мелкими) повреждениями. При этом нельзя сжигать изделия из пластика, так как это ведет к выделению токсичных веществ в окружающую среду.
  4. При кормлении ребенка отдавать предпочтение грудному вскармливанию, помимо множества других преимуществ имеющему важный плюс: отсутствие необходимости использовать пластиковые бутылочки. Если они все же понадобились, необходимо выбирать изделия с маркером «bpafree».
  5. Избегать композитных материалов для зубных пломб с содержанием БФА (информацию о составе того или иного композита можно получить у лечащего врача). Если такая пломба уже имеется в полости рта, следует тщательно соблюдать гигиену: регулярно чистить зубов, обязательно использовать ополаскиватели и зубные нити (в идеале – специальные ирригаторы). Все эти мероприятия помогут сократить контакт со слизистой бисфосфата, выделяемого пломбировочным материалом.

Источник: https://vseotravleniya.ru/himicheskie/himikaty/bisfenol.html

Pet Şişelerdeki Su Kanser Yapar Mı?

Pet şişelerde BPA (Bisfenol-A) var mı?

Bu içerik, Evrim Ağacı'nın Gerçeklik Analizi Araştırmaları'nın birparçasıdır. Busistem çerçevesinde analiz edilen iddialar, “Gerçek”, “Karışık”, “Sahte”şeklinde üç sınıfa ayrılmaktadır. Aynı analiz sistemi çerçevesinde, ünlüinsanlara atfedilen sözler de incelenmektedir. Bu sözler, “Gerçek”, “HatalıAtıf”, “İspatsız” ve “Sahte” şeklinde dört sınıfa ayrılmaktadır.

Sıcakta, arabada bırakılan pet şişelerdeki su içilecek olursa, kanser olunur. Özellikle de meme kanseri ihtimali artar. Son zamanlardaki kanser vakalarındaki artışın sebebi pet şişeler içerisinde bekletilen suların, 2 haftadan uzun bir sürede plastiğin çözünmesi sonucu suyu kanserojen hale getirmesidir. Eğer pet şişe içerisinde suyu donduracak olursanız, sonradan çözdüğünüz bu suyu içtiğinizde kanser olma riskiniz artar. Ayrıca pet şişelerdeki suyun tekrar tekrar kullanılması kansere yol açar. Pet şişe içerisindeki veya plastik filmlerle çevrili suyu veya yiyecekleri mikrodalga fırında ısıtacak olursanız kanser olursunuz.

Plastik şişelerin içerisinde saklanan suların ısıtma veya soğutma sonrasında içilmesiyle, herhangi bir kanser türü arasında bugüne kadar ikna edici ve dikkate değer herhangi bir ilişki kurulamamıştır.

İddianın Kökeni

İlk olarak 2002 yılında yayılmaya başlayan bu mit, pet şişelerin içerisinde diyoksinlerin bulunduğu ve bunların, ısıtma ve soğutma sonucunda suya karışarak kansere neden olduğu şeklindedir.

Mitin kaynağının Idaho Üniversitesi tarafından yayınlanan bir yüksek lisans tezinin yanlış anlaşılmış bir cümlesi olduğu düşünülmektedir.

Sonradan, TCDD isimli bir diyoksin haricinde, diyoksinlerin kanserle ilişkisi olmadığı anlaşılınca, 2005 senesinde aynı mit, bu defa suçluyu BFA isimli bir diğer kimyasal olarak göstermek suretiyle yeniden yayılmıştır. Bu tarz iddialara özellikle yaz aylarında rastlamak mümkündür.

Bu tarz mitler genellikle e-posta aracılığıyla yayılmaktadır. Bu mitin yayımına sebep olan sahtekarlar da, hazırladıkları e-posta zincirinde, iddialarını bilimselmiş gibi sunmak adına Dünya'nın 1 numaralı tıp fakültesi olarak kabul edilen Johns Hopkins Üniversitesi'ni kaynak göstermektedirler.

Üniversite, 24 Haziran 2004 ve 15 Ocak 2008 tarihinde kendi internet siteleri üzerinden, dolaşan bu e-postaların kendileriyle hiçbir alakası olmadığını ve bilimsel olarak tamamen geçersiz olduklarını ilan etmiştir.

Benzer şekilde, Dünya'nın en yetkin tıp kurumlarından Mayo Clinic ve Amerikan Kanser Cemiyeti de bu iddiaların saçma ve geçersiz olduğunu bildirmiştir.

Bilgiler

Neredeyse tüm ülkelerde, yiyecek ve içecek unsurlarına temas eden her türlü kimyasalın detaylı ve karmaşık testlerden geçirilmesi zorunlu tutulmaktadır. Bu testlerin hiçbirinde, pet şişelerin karsinojen etkisi ortaya çıkarılamamıştır. Örneğin Kanada Kanser Cemiyeti, konuyla ilgili şu açıklamayı yapmaktadır:

Donmuş veya aşırı ısınmış şişelerden su içmek, sizin kanser riskinizi arttırmamaktadır. Bazı insanlar dioksinler adı verilen ve oldukça kanserojen olan bir kimyasal grubunun, ısınan veya aşırı soğuyan şişelerden suya sızdığı konusunda endişe etmektedir. Su şişelerinde dioksinlerin varlığını gösteren hiçbir araştırma bulunmamaktadır.

Dietilheksil Adipat (DEHA)

İddianın bir versiyonunda, pet şişelerden suya karışanın dietilheksil adipat (DEHA) isimli bir kimyasal olduğu iddia edilmektedir. Potansiyel olarak kanserojen olan bu kimyasalın pet şişe yapımında kullanıldığını gösteren hiçbir bulgu bulunmamaktadır. ABD Kanser Cemiyeti, bu konuyla ilgili şunu açıklamaktadır:

Bu iddiayı yayan e-postalar, bir lisans öğrencisinin tezine dayanmaktadır. DEHA, su şişelerinin yapımında kullanılan bir kimyasal değildir. Eğer öyle olsaydı bile, ABD Çevre Koruma Ajansı (EPA), bu kimyasal ile ilgili olarak “kansere, teratojenik etkilere, immünotoksisiteye, nörotoksisiteye, gen mutasyonlarına; karaciğer, böbrek, üreme ve gelişimsel toksisiteye veya diğer kronik ve tersinmez sağlık etkilerine sebep olacağına dair kuşku duymak için herhangi makul bir neden bulunmuyor” demektedir.

Bisfenol A (BPA)

Kansere yol açtığı iddia edilen bir diğer kimyasal ise “bisfenol A” (BPA) kimyasalıdır.

Bu kimyasalın insanlar üzerindeki etkisi net olarak bilinmemektedir; ancak hayvan çalışmalarında düşük akut toksisiteye sahip olduğu ve teratojen, yani embriyolojik gelişimi olumsuz etkileyebilecek yapıda olabileceği gösterilmiştir. BPA'nın dikkate değer etkileri ancak aşırı yüksek dozlarda gözlenebilmektedir.

Bu kimyasalın suya veya yemeklere karışabilmesi için su veya besin kaynaklarının BPA içerikli kimyasallara bulaşması gerekmektedir. Dahası, BPA, havada da çözünmüş halde bulunabilen bir kimyasaldır; yani sadece su şişelerine yönelik bu tarz bir korku beslemek anlamlı değildir.

Yapılan çalışmalar, BPA'nın kanserojen etkiye sahip olduğunu göstermemektedir. Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı (IARC) ve Ulusal Toksikoloji Programı (NTP), BPA'yı kanserojen olarak sınıflandırmamaktadır.

ABD'nin Hastalık Kontrol Merkezi (CDC), BPA'nın mutajen olmadığını ve muhtemelen kanserojen herhangi bir etkisi olmadığını belirtmektedir.

Bu kimyasalın tehdit unsuru olabileceği en yaygın durum, üretim sırasında bir hata oluşmasıdır. Bu durumda, üretilen şişelerde normalden fazla BPA görülebilmektedir.

Bu da, yetişkinlerde değil ama yavrularda olumsuz etkilere neden olabilmektedir. Bu nedenle bazı ülkelerde bu hataları göz ardı etmemek adına, besin unsurlarının saklanacağı kaplarda BPA'nın kullanımı yasaklanmıştır.

Ülkemizde de, 10 Haziran 2011'den beridir BPA'nın biberonlarda kullanımı yasaktır.

PET Şişeler ve Kanser

İddia edildiğinin aksine, PET kimyasalının kendisinin de hiçbir kanserojen etkisi bulunmamaktadır.

Hatta bu kimyasal, o kadar iyi çalışılmış ve biyolojik olarak etkisiz olduğu o kadar net bilinmektedir ki, birçok hayvan ve insan çalışmasında kullanılan alet, bu kimyasaldan üretilmektedir ve on yıllardır kullanılmaktadır.

Üstelik, PET'in meme kanserine neden olma sebebi olarak ileri sürülen östrojen ya da östrojen-benzeri bir faaliyeti hiçbir araştırmada keşfedilememiştir. Bu etki, BPA için geçerlidir ve kimi zaman PET şişeleri de suçlamak için kullanılmaktadır.

PET'in kimyasal olarak deforme olması için gereken sıcaklıklar 150 santigrat derecenin üzerindedir (250 derece civarında da tamamen erir). Ne arabada bıraktığınız pet şişeler, ne de mikrodalga fırında ısıtacaklarınız bu sıcaklığın yakınına bile erişebilir.

Zaten bu sıcaklıklara ulaştıracak olsanız bile, çoktan içindeki su buharlaşacak ve tüketemeyeceğiniz bir hal alacaktır. Dolayısıyla mit, en başından bilimsel olarak çökmektedir, zira bu kimyasalların deformasyonu için gerekli olan sıcaklıklar, suyun buharlaşacağı sıcaklığın çok üzerindedir.

 Hong Kong Besin Sağlığı Merkezi şöyle söylüyor:

PET kullanımında, iddia edilenin aksine, DEHP veya DEHA gibi kimyasalların kullanılması gerekmemektedir. Dolayısıyla bu iddia temelsizdir. Dahası, IARC, DEHA'nın insanlar için karsinojen olamayacağını belirtmektedir (yani Grup-3 altında kategorize etmektedir). DEHP ise sadece karsinojen olma ihtimali bulunan Grup-2B kimyasallar arasındadır. Son olarak, PET şişelerde dioksinlerin bulunduğuna dair hiçbir makul bilimsel veri bulunmamaktadır. Zaten dioksinler donma sıcaklığında oluşamamaktadır.

Johns Hopkins Baltimore Halk Sağlığı Okulu'ndan Dr. Rolf Halden, sularımızdaki mikrobik etkenlerin, karsinojen etkenlerden binlerce kat daha risk taşıdığını ifade etmektedir.

Her ne kadar bu bakterilerin kanserle alakası olmasa da, yine de tükettiğimiz suların temizliğinden emin olmamız gerektiğini hatırlatmaktadır.

Bu bakteriler, kansere neden olmasalar bile birçok değişik ve ölümcül olabilen hastalığa neden olabilmektedir.

Tavsiyelerimiz

Plastik şişelerden su içecekler için genel olarak şu tavsiyelerde bulunabiliriz:

  1. Şişenin hasar görmediğinden emin olunuz. Hasar görmüş şişeler içine, şişe üretimindeki kimyasal maddeler daha çok sızabilecektir.
  2. Şişeleri iyice temizleyiniz ve tekrar kullanmayı düşünüyorsanız içlerinin tamamen kurutulduğundan emin olunuz. Genel olarak PET şişelerin yeniden kullanılmasını tavsiye etmemekteyiz. Bununla ilgili buradaki yazımızı okuyabilirsiniz.
  3. Bir şişeyi doldurmadan önce, ellerinizi mutlaka sabunlu suyla iyice yıkayınız. Şişelerde saklanan sıvılarla ilgili en büyük sorun, kanserojen etkilerden ziyade, sıvılar içinde çoğalabilecek bakteri ve mantarlardır.
  4. Aynı şişe içinde birden fazla farklı sıvı bulundurmayınız. Yani bir şişeyi “su şişesi” olarak kullanıyorsanız, aynı şişeyi kola içmek için kullanmayınız.
  5. Şişelere koyduğunuz sıvıların soğuk olduğundan emin olunuz. Şişe içindeki suyun ısınması çok büyük problem olmasa da, şişenin kendisi soğukken içine birden sıcak sıvı konulması, plastiği aşındırarak sıvıya karışmasına neden olabilir. PET şişeler sıcak sıvıları barındırmak için uygun değildir.
  6. Eğer şişe üzerine “Güneş altında bırakmayınız.” gibi bir ibare bulunuyorsa, bu yönergeyi mutlaka takip ediniz.
  7. Şişenizi başka insanlarla paylaşmayınız. Tükürük paylaşımı, birçok hastalığın önünü açacaktır.

Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?

Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:

kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci

Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracıkullanılarak 10/07/2019 16:32:21 tarihinde oluşturulmuştur.

EvrimAğacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın eldengeçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir.

Dolayısıyla bu çıktının alındığıtarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumakiçin lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/1165

İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içeriklerorijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızınpaylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir,dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir.

Ancak bu içeriklerin hiçbiri izinalınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibisunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkçabelirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz.

Busayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri veiçeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.

Источник: https://evrimagaci.org/pet-siselerdeki-su-kanser-yapar-mi-1165

Alüminyum kap, folyo, polikarbon zararlı

Pet şişelerde BPA (Bisfenol-A) var mı?
Bisfenol A nedir?
Alüminyum kap ve folyo'nun zararları

Metal içecek kutularının, pet şişelerin, biberonların yapımında, gıdaların paketlenmesinde kullanılan Bisfenol A adlı maddenin kalp hastalıkları başta olmak üzere pek çok rahatsızlığa yol açtığı ortaya çıktı. 

İngiltere’de yaklaşık 1500 kişi üzerinde yapılan araştırmada, gıda sektöründe paketlemede kullanılan Bisfenol A (BPA) adlı maddenin kan'da normal seviyenin üzerinde bulunmasının, kalp problemlerini artırabildiği belirlendi.

Şişelerin ve kutuların kaplamasında kullanılan bu kimyasalın şeker hastalığı riskini de yükseltebildiği belirtildi. BPA ayrıca plastik çatal-bıçaklarda, CD kaplarında ve diş dolgularında kullanılıyor.

Vücutta kadınlık hormonu östrojen biçimine girebilen BPA’yla ilgili hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalarda, bu maddenin meme kanseri, obezite, şeker hastalığı, erkeklerde kısırlık, gençlerde ise gelişme sorunlarına, karaciğerde hasara yol açabildiği görülmüştür.

Bilim adamları, BPA kimyasalın, damarlarda daha fazla yağ birikmesine yol açtığı, insülinin işlenmesi sürecine müdahale edebildiği tahmininde bulunuyor.

“Bisfenol A” nedir?

Bisfenol A, işlevsel iki fenol grubu bulunduran organik bir bileşik olarak tanımlanıyor. Genellikle polikarbon gibi plastiklerin ve ısındırma etkisiyle biçimlendikten sonra sertleşebilen plastik hammaddelerin yapımında kullanılıyor.

Bisfenol A’nın dünyada en çok üretilen kimyasallardan biri olduğu (her yıl 2.7 milyar kilo) ve atmosfere yıllık 100 ton salınım yaptığı belirtiliyor.

Bunun dışında Bisfenol A’nın tutuşma önleyici, ya da geciktirici, “Tetrabromobisfenol”ün de öncü maddesi olduğu belirtiliyor.

Prof. Dr. Güler’e göre öncelikle her plastiğin pet olmayıp, bazılarının “polikarbon” olduğunun bilinmesi gerekiyor. Polikarbon da bir tür plastik olduğu için, hepsinin kendine özgü salınımları oluyor. Gelişmiş ülkelerin tümünde plastiğin türünü gösteren uyarılar bulunuyor.

Üzerinde büyük tartışmaların yaşandığı, “Bisfenol A”, pet şişelerde değil, polikarbon şişe ve kaplarda bulunuyor ve her ikisi de birbirlerine benzeştiği için, çoğu kez gözle ayırmak mümkün değil. Ayrımlarının yapılması ancak ürünlerin altındaki rakama dikkat edilmesiyle gerçekleşiyor.

Bu kapların altında, “oklardan yapılmış üçgenler'in ortasında bulunan rakamlar, plastik türlerini belirliyor. Polikarbonlar, kendine özgü bir grubu olmadığı için, 7 numara ile gösterilen ve “diğerleri” grubu içinde sayılıyor. Bisfenol A, özellikle 7 ve 3 yazan ürünlerde bulunuyor.

Cama benzeyen plastik biberon, bardak, tabak, çatal, bıçak ve karıştırıcı gibi birçok üründe de Bisfenol A olduğu belirtiliyor.

Bisfenol A’dan korunmak için ne yapılmalı?

• Polikarbon biberonlar kullanılmamalı, cam biberon tercih edilmeli, • Sıcak, ya da kaynar süt, su ve mamalar plastik şişelere konulmamalı.• Plastik kaplar mikrodalga fırında ısıtılmamalı.

• İçi plastik kaplı metal kaplarda bulunan mamalar kullanılmamalı.• Yiyecekler polikarbonat kaplarda ısıtılmamalı, bunlara sıcak yiyecekler konulmamalı.• Polikarbonat kap-kacak kullanılmamalı.

• Bisfenol A salan türden plastik malzeme ile kaplı metal ve diğer kutularda satılan yiyeceklerden kaçınılmalı.

Metal içecek kutularında da risk var

Bisfenol A, başka alanlarda da yaygın şekilde kullanılıyor. Tıbbi ve diş hekimliği araçları, diş dolguları, doku yapıştırıcı, gözlük mercekleri, CD ve DVD’ler ve ev elektronikleri bu alanların başında geliyor. Bisfenol A, sert plastik şişelerin yanı sıra 1960’lı yıllardan beri metal yiyecek ve içecek kaplarında bu kapların içini döşeyen plastik kaplamaların içinde de bulunuyor.

Alüminyum kap ve folyo'nun zararları

Ondokuz Mayıs Üniversitesi Gıda Mühendisliği Bölümü’nden Yrd. Doç. Dr. Sadettin Turhan yaptığı bir araştırma sonucu, alüminyum kaplarda pişirilen ve saklanan yemeklerin sağlık açısından zararlarını açıklamıştı.

Yeni araştırmalar, özellikle yüksek ısıya ve beklemeye maruz bırakılan alüminyum folyodaki alüminyum maddesinin yiyeceklere geçtiğini gösteriyor. Alüminyumun insan vücuduna, başta kemik hastalıkları olmak üzere çok sayıda zararı olduğu belirtiliyor.

Bu zararlardan bazıları anemi, kemik erimesi, zeka geriliği ve kanser.

Alzheimer hastalarının beyin dokusunda görülen yüksek miktarda alüminyum, uzmanların Alzheimer ve alüminyum arasında bir bağlantı olabileceğini düşünmesine yol açıyor. Ayrıca artan alüminyum miktarı vücudumuz için gerekli olan kalsiyum, demir, fosfor, magnezyum gibi minerallerin emilimini de azaltıyor.

Bu nedenle alüminyum kaplarda hazırlanan yemeklerin, tüketenlerde başta Alzheimer hastalığı olmak üzere, anemi, kemik erimesi, zeka geriliği, hatta kansere neden olabileceği, araştırmalar sonucu tespit edilmiş durumda. Alüminyumun sürekli alımıyla beyin hücrelerinde meydana gelen birikim Alzheimer’a ek olarak ciddi beyin rahatsızlıklarına da yol açabiliyor.

Vücutta mineral dengesi çok önemlidir, eğer alüminyum seviyesi artarsa, diğer mineral eksiklikleri görülebilmektedir. Özellikle demir eksikliği en sık görülen problemdir.

Alüminyum folyoyu eğer buzdolabında, ya da derin dondurucuda kullanacaksak, içerisindeki yiyecek, asitli, tuzlu ve sulu bir besin olmamalıdır. Pişirme işlemi için alüminyum tencere yerine, çelik tencere, alüminyum folyo, veya kapları yerine, yağlı kağıt veya kağıt ambalajları tercih edilmelidir.

Alüminyum tencerelerde yemek yapmak, alüminyum folyo, ya da kapları içerisinde yemeğe ısıl işlem uygulamakla tüketilecek besine daha çok alüminyum geçmesine neden olacaktır. Ayrıca bu şekilde pişmiş bir yemeğin yanında asidik bir besin varsa, örneğin bol limonlu bir salata, ya da portakal suyu gibi, alüminyum emilimi daha da hızlanmış olacaktır.

Alüminyum vücudumuza nasıl giriyor?

Alüminyum bir çok paketlenmiş ürün içerisinde, kullandığımız şampuanlarda, antiperspirant ve deodorantlarda, bazı ilaçlarda hatta eser miktarda içtiğimiz su ve çay içerisinde dahi bulunmakta, fakat emilimi folyo, ya da kaplar kadar olmamaktadır.

Alüminyum folyo, yapılan yemeklerin, yiyeceklerin saklanması ve pişirilmesinde mutfaklarda ve restoranlarda sık kullanılmaktadır. Ateşe dayanıklı olması nedeniyle bizlere kolaylık sağlar ama,  bazı maddelerle bir araya geldiğinde reaksiyona geçip çözülebilir. Özellikle sıcak, sulu, asitli yiyeceklerin alüminyum folyo ile kullanılması, ısı ile gıdanın alüminyum ile temas etmesi tehlidir.

Alüminyum kaplarda pişirilen yemeklerin, sağlık yönünden birçok sakıncası bulunmaktadır, özellikle fırında yemek pişirirken kullanmak alzheimer, kemik erimesi, kansere neden olabilmekte ve diyaliz hastaları için sakıncalı sonuçlar oluşturmaktadır.

Alüminyum fazlalığı bebeklerde zeka geriliğine neden olabiliyor, özellikle hamilelikte uygunsuz kullanımından kaçınmak, bebeğin yemeklerini aluminyum folyo, ya da kaplarda pişirmemek çok önemli.

Günlük yaşamda alimünyumu aldığımız kaynaklar:
Alüminyum mutfak kapları, alüminyum folyolar.

Hedef organlar:
Kemikler, beyin, böbrekler ve mide.

Zehirlenme belirtileri:
Bunama, gastroenterit, böbrek hasar, karaciğer fonksiyon bozukluğu, iştah kaybı, denge kaybı, adale ağrısı, psikoz, nefes darlığı, bünyede zayıflık.

Son dönemde yapılan araştırmalar alüminyumun Alzheimer, Parkinson, bunama, hareketlerde koordinasyon kaybı, kelimeleri düzgün telaffuz edememe gibi nörolojik problemlerin oluşumunda çok büyük katkısı olduğunu ortaya koyuyor.

Alüminyum zehirlenmesi ve etkileri:

• Kan ve beyin fonksiyon bozuklukları,• Mide ve bağırsak ülseri,• Gastrointestinal hastalık,• Parkinson hastalığı,• Cilt problemleri,• Hiperaktivite,• Bebeklerde zeka geriliği,• Çocuklarda öğrenme bozuklukları,• Karaciğer rahatsızlığı,• Mide bulantısı,• Kabızlık,• Mide ağrısı ve gaz,

• Enerji eksikliği,

Kaynak:

MilliyetAytül Farquharson/Posta, (gidahareketi.org)

Y.Doç. Dr. Cemalettin CAMCI

Doğal tatlandırıcı stevia bitkisiBilgisayar çalışma ortamı nasıl olmalıGDO'lu ürünler sağlığımızı tehdit ediyorTeslimiyet – Huzur – Mutluluk – Eckhart TolleEndüstriyel tavuklar GDO’lu yemlerle besleniyor

Источник: http://www.infethiye.net/turkish/notlar/pet-sise-ve-ambalajlar-kanser-yapiyor.htm

MUTFAKTAKİ KİMYACI / BÜLENT ŞIK YAZDI: Biberon ve Damacana Sulardaki Bisfenol A Sorunu Çözüldü mü?

Pet şişelerde BPA (Bisfenol-A) var mı?

Bir ambalaj materyalinin yapısında bulunan kimyasal maddelerin temas içinde olduğu gıda maddesine geçmesi istenmez. Bu özelliğe sahip en iyi ambalaj materyali de camdır. Ancak camın plastik ambalajlara kıyasla kırılgan, daha ağır ve istiflenmeye daha az uygun olması ambalaj materyali olarak daha az tercih edilmesine neden olur.

Ama meseleye piyasanın ihtiyaçları değil de insan ve doğadaki diğer canlıların sağlığı açısından baktığımızda cam çok daha sağlıklı bir ambalaj materyali iken plastik esaslı ürünler öyle değildir.

Örneğin plastik esaslı ambalaj materyalinin yapısında bulunan bisfenol bileşikleri ya da fitalatlar temas içinde oldukları gıda ürününe geçerek sağlık zararlarına yol açarlar. 

Bisfenol A

Bisfenol A (BPA) damacana su ambalajları ve bebek biberonları gibi şeffaf ve sert yapılı plastik ambalaj materyallerinin üretiminde kullanılan kimyasal maddelerden biri. Konserve kutu ambalajlarda kaplama malzemelerinde, oyuncaklarda, bilgisayar ve cep telefonlarındaki koruyucu kılıfların ve diş dolgularının üretiminde de kullanılıyor.

BPA’nın hormonal sistem ve üreme sistemi üzerinde bozucu etkiler gösterdiğinin anlaşılması üzerine Amerika, Kanada, Avrupa Birliği ülkelerinde BPA kullanımı yasaklandı. Ülkemizde de 1 Haziran 2011 tarihinden itibaren BPA’nın polikarbonat ürünler, biberonlar, göğüs pompaları vb.

gibi bebek ve çocuk ürünlerinde ve gıda ile temas eden her türlü üründe kullanımı yasaklanmıştı.

Üreticiler de bu yasak kararına uyarak ambalaj materyallerini yenilemiş ve üretilen veya ithal edilen çeşitli ürünlerin üzerine “BPA İçermez” ya da “BPA Free” yazarak ‘tüketicilere’ güven vermişlerdi.  

Ürünler BPA içermiyor doğru; ama sorulması gereken kritik soru şu: BPA yerine ne geldi? Malzeme kalitesi aynı kaldı çünkü. Verilecek yanıt içinde yaşadığımız müphemlikten beslenen berbat sistemin nasıl işlediğine bir parça ışık tutabilir.

Yedeğini üretim sürecine sokma

Bisfenol A kullanımı pek çok ülkede yasaklandı. Böylece yetişkinlere kıyasla bebek ve çocukların sağlığını daha çok etkileyen bir soruna da çözüm bulundu. Bize yansıtılan durum bu.

Gerçekte olan ise tam olarak şu: Bisphenol A’nın yerini daha güvenli oldukları iddiası ile bisphenol F ve bisphenol S isimli kimyasal maddeler aldı.

Yani üretim prosesinden bisfenol A çıkarıldı ve yerine bisfenol S (BPS) ya da bisfenol F (BPF) maddeleri kondu. Elimizdeki ürün artık BPA içermiyor ama ona ikizi gibi benzeyen başka bisfenolleri içerebiliyor.

Ama bu küçük değişiklik çok önemli çünkü artık ürünlerin üzerine “BPA İçermez” yazısı konularak tartışmanın çözüme kavuşturulduğu söylenebilir ve tüketicilere güven verilebilir.

Tartışmanın BPA üzerine olması ve onun yerine geçenlerin sağlık sorunlarına yol açtıklarını gösteren çalışmaların da olmaması veya çok az olması işleri kolaylaştırır.

Oysa bugün, bütün bu olan bitenlerden sadece birkaç yıl sonra her iki kimyasal maddenin de BPA ile aynı toksik etkilere sahip olduğunu ve yol açabileceği çeşitli sağlık sorunlarını konuşuyoruz! Son beş yıl içinde hem BPS ve hem de BPF maddelerinin hormonal sistem üzerinde yıkıcı etkileri olduğunu belirten yayınların sayısı epeyce arttı.

Metabolit nedir?

Vücudumuza giren bir kimyasal maddenin karaciğer gibi organlarımızda parçalanması ya da metabolize edilmesi sonucu açığa çıkan kimyasal maddelere verilen isim. Başka bir deyişle bir kimyasal molekülün ısı, ışık, enzimler gibi çeşitli etkenler aracılığıyla parçalanması veya dönüştürülmesi sonucu açığa çıkan kimyasal ürünler.

Dolayısıyla yukarıdaki resimde görüldüğü gibi herhangi bir ürün üzerinde BPA içermez (BPA FREE) ya da geçen haftaki yazıda ele aldığımız fitalat içermez (No Phthalates) ibaresi gördüğümüzde acaba onların yerine ne konuldu sorusunu sormak ve o ürünleri satın almaktan başka neler yapabileceğimiz üzerinde düşünmek şart.

Ne yapmalı?

Öncelikle piyasada mevcut ürünlerin toksik kimyasal kalıntı içeriği hakkında bilgimiz olmalı. Yeterli bilgimiz olmadan maruziyet düzeyi ve yol açtığı sorunlar üzerinde sağlıklı tartışmalar yürütemiyoruz.

Dolayısıyla; üzerinde “BPA İçermez” ya da “BPA Free” yazan başta bebek bakım ürünleri ve oyuncakları olmak üzere plastik esaslı çeşitli ürünler mutlaka kalıntı analizine tabi tutulmalı.

Gıda ve içeceklerde analiz çalışmalarından sorumlu kurum Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı; su damacanaları ve bebek ürünlerinde analiz çalışmalarından sorumlu kurum ise Sağlık Bakanlığı.

Plastik esaslı ürünlerde sadece bisfenoller değil fitalatlar da bir sorun dolayısıyla yapılacak analiz çalışmasında eşzamanlı olarak fitalat kalıntılarına da bakmak kritik önemde.

Meraklısına kimya notları

Bisfenoller olarak sınıflandırılan kimyasal madde grubunun 20 üyesi var. BPA, BPS ve BPF toksik özellikleri hakkında az veya çok bilgimiz olan bazıları, diğerleri nerede, ne miktarda kullanılıyor, maruz kalıyor muyuz, kalıyorsak ne düzeyde bir maruziyet söz konusu sorularının yanıtlarını bilmiyoruz.

Gıda veya içeceklerdeki bisfenol miktarı mikrogram seviyelerindedir. Mikrogram 1 gramın milyonda biri. Yani bir gıda ürünü veya içecek 5 mikrogram/kg bisfenol içeriyor demek o gıdaya da içeceğin 1 kilogramında 5 mikrogram bisfenol var anlamına gelir. Mikrogram çok düşük bir miktar.

Kullanılacak analiz yöntemleri bu kadar düşük miktarlardaki bisfenol bileşiklerini belirleyecek yetenekte olmalı. Bu çok kolay bir iş değil.

Bisfenol A dışındaki diğer bisfenol bileşiklerini tespit etme yeteneğine sahip analiz yöntemlerinin henüz oldukça az sayıda olduğu, hassas ve doğruluk değeri yüksek analiz yöntemlerinin geliştirilmesine ihtiyaç duyulduğu çeşitli akademik yayınlarda dile getiriliyor.

Ülkemizdeki farklı yaş gruplarındaki bebek ve çocuklarla, yetişkinlerin idrarlarında bisfenol ve fitalat bileşiklerinin veya metabolitlerinin bulunup bulunmadıklarına ve varsa ne miktarda olduğunu belirlemeye yönelik bir izleme çalışması mutlaka yapılmalı. Şu ana kadar yapılmamış olması bile bir utançtır.

Nasıl korunmalı?

Gerek satın alınan ve gerekse evde gıda ürünlerini saklamak için kullanılan ambalaj materyalleri cam olmalı. Cam kavanozların kapağının iç kısmında ince bir plastik tabaka bulunur; doldurulan gıda ürünlerinin kavanozun kapağına temas etmesi engellenmeli ya da temas etmeyecek şekilde doldurulmalı.

Plastik esaslı malzeme ve oyuncaklar kullanılmamalı. Cam biberon tercih edilmeli. Bebek ve çocukların plastik esaslı ürünlere temasını azaltacak önlemler alınmalı.

Mesele sadece bu ürünleri kullanmamakla çözülemez. Bu ürünlerin üretimini engellemek ya da kullanılan üretim yöntemlerinin insan ve doğa sağlığına zarar vermemesi için neler yapılacağı üzerinde düşünmek her zaman daha sağlıklı bir yol.

Kimyasal madde kullanımının hayatın bir parçası olduğu bir gerçek ve kimyasal maddelerin kontrolsüz, gereksiz, hangi sorunlara yol açılacağı yeterince düşünülmeden hayatımıza bu kadar çok nüfuz etmesi de bir sorun.

Ancak bir takım sağlık sorunları ortaya çıktıktan sonra biz ne yapacağız sorusunun yanıtını aramamız da bu sorunun bir parçası.

Nasıl bir toplum ya da nasıl bir hayatın içinde yaşamak istiyoruz ve bunu sağlamak için ne yapacağız? Asıl çözüm bu soruya vereceğimiz yanıtta saklı. (BŞ/HK)

Источник: https://bianet.org/kurdi/saglik/185328-biberon-ve-damacana-sulardaki-bisfenol-a-sorunu-cozuldu-mu

Поделиться:
Нет комментариев

    Bir cevap yazın

    Ваш e-mail не будет опубликован. Все поля обязательны для заполнения.