Serebral Palsi Nedir?

Serebral Palsi (SP) Nedir? » Bilgiustam

Serebral Palsi Nedir?

El uzatma, yürüme ve konuşma gibi motor beceriler beyin tarafından kontrol edilir. Kontrol merkezi zarar görürse istemli olan ya da olmayan motor beceriler gerçekleştirilemez.

Serebral palsi (Statik Ensefalopati) ya da kısaltılmış adıyla SP bebeklerde ya da çocukluğun erken dönemlerinde oluşan, kalıcı bir şekilde kas koordinasyonunu, hareketi ve dengeyi etkileyen nörolojik bir rahatsızlıktır. Hastalık beynin kasların hareketinden sorumlu bölgesini etkiler. Hastalığa sahip çocukların büyük bir kısmı bununla birlikte doğmuştur.

Ancak beynin oksijensiz kalması nedeniyle oluşan ve çoğunlukla çocukluk dönemi sakatlıklarının sebebi olan hastalık hemen saptanamayabilir. Hastalığın erken belirtileri genellikle 3 yaşından önce görülür.

Serebral Palsi Nedenleri

Çoğu SP hastalığının nedeni tam olarak bilinememektedir. Beyindeki motor işlevlerle ilgili alanlardaki gelişim sorunları ya da hasarlar serebral palsiye (beyin felcine) neden olur.

Motorlu taşıt kazaları, düşme ya da istismara uğrama nedeniyle oluşan beyin hasarları da SP’nin nedenleri arasında yer alır. Serebral palsi görülme oranı 1000 canlı doğum baz alınırsa 2 ya da 3’tür. Hastalık daha kötüye gitmez ve kalıtsal da değildir.

Aşağıdaki durumlar hastalık açısından risk oluşturur.

*Prematüre doğum (Prematürite)*Gebelik sırasında kullanılan ilaçlar ya da uyuşturucu, alkol gibi herhangi bir maddeye karşı bağımlılık*Akraba evliliği*Doğum ağırlığının düşük olması ( 1000 gramın altında olması)*Doğum sırasındaki oksijensiz kalma ve benzeri bazı komplikasyonlar*Bazı enfeksiyonlar*Virüsler*Travma

*Beyin kanaması

Serebral Palsi Belirtileri

Her çocukta farklı belirtiler görülse de en yaygın belirtiler aşağıda ifade edilmiştir.

*Kas tonusunda kayıp, hipotoni veya spastisite (abartılı reflekslerle sıkı, sert kaslar)*Denge kayıpları*Eklem sertlikleri*Üst ekstremitelerdeki deformiteler*Kalça çıkıkları, ayak ve omurgadaki deformiteler*Yürüme bozukluğu*İleri dönemlerde karşılaşılan kırıklar serebral palsinin başlıca semptomları arasındadır.

Bu çocuklarda işitme kayıpları, nöbet geçirme, duyma, konuşma, görme sorunları, öğrenme güçlükleri ve davranışsal bozukluklar, solunum bozukluğu, emme ve yutma sorunları, salya akıtma, motor becerilerdeki gecikmeler, bağırsak ve mesanenin kontrolünde sorun yaşama gibi nörolojik belirtiler de yaygındır.

Serebral Palsili Çocuklarla İlgili Yanlış Bilinenler

Hastalığın temelini bilmeyenler bu çocukların duymadığını, anlamadığını düşünmektedir. Bazı hastalarda görme, duyma, anlama problemleri görülebilse de böyle bir genelleme yapmak yanlıştır. Diğer yanlış inanışlar aşağıdadır.

*Bu çocukların tekerlekli sandalyeye mahkûm olması fikri de yanlıştır. Bazı serebral palsili çocuklar buna gerek duysa da çoğu ya koltuk değneği ile ya da bağımsız yürüyebilmektedir.*Serebral palsi zekâ sorunlarına neden olur. Bu fikir tamamen doğru değildir.

Beyin felcinin bazı çocukların beynine zarar vermesi ve öğrenme bozukluklarına neden olması olasıdır. Ancak çoğu SP hastası ortalama ya da ortalamanın üzerinde bir zekâya sahiptir.*Bir diğer yanlış bilinen şey de hastalık ilerleyici olduğunun zannedilmesidir.

Serebral palsi doğumdan önceki dönemde ya da doğum sonrası dönemde beyin gelişmesini etkilese de söz konusu beyin hasarı giderek kötüleşmez.

*Serebral palsi düzeltilebilir inancı da hâkimdir. Ne var ki hastalığın tam olarak tedavisi yoktur. Sadece hayat kalitesini artırmaya yönelik bazı tedaviler mevcuttur.

SP Tanısı Nasıl Konulur?

Serebral palsi tanısı koyabilmek zaman alır. Ağır bazı vakalarda doğumdan hemen sonra tanı konulabilse de hafif durumlarda tanı koyabilmek zaman almaktadır. Hastalığın spastik diplejik tipinde tanı ancak 18 ay içinde koyulabilmektedir.

Sürenin uzama nedeni tanı için spesifik yöntem ya da testlerin bulunmamasıdır. Çocuklarının yaşlarıyla uyumlu olmayan gelişme gecikmelerin veya eksikliklerin farkına varan ailelerin kesinlikle zaman kaybetmeden doktora başvurması önerilir.

Doktorlar önce çocuğu fiziksel olarak muayene edecek aileden doğum öncesi ve sonrasına dair hikâyeyi öğrenecektir. Tanı genellikle 6–12 ay arası ya da sonrasında konulur.

Nörolojik kontrollerden, çocuğun yürüyüş şeklinin incelenmesinden başka bazı kan restleri istenebilir, röntgen, EEG, MR BT gibi görüntüleme yöntemlerinden biri ya da birkaçı tanı için kullanılabilir.

Serebral Palsi Tedavi Yaklaşımları

Serebral palsinin verdiği hasarları geri döndüren bir tedavisi olmasa da semptomları azaltıcı, gelişmeyi ve motor becerileri destekleyici tedaviler denenmektedir. Bu tedaviler cerrahi olan ve olmayanlar şeklinde gruplandırılabilir.

Fizik tedavi, konuşma terapisi, ortez ve breys (brace) gibi iskelet sistemini destekleyen ürünlerin, ağrı ve kas spazmlarını rahatlatan ilaçların kullanımı cerrahi dışı tedavi seçeneklerdendir. Cerrahi tedaviler çocuklar 4 ya da 5 yaşından sonra uygulanmaktadır.

Ameliyata kadarki sürede kas içine botoks enjekte edilmesi, spastisiteyi azaltıcı İTB (İntratekal baklofen) pompası gibi uygulamalar tercih edilir. Ancak kalça çıkığı varlığında cerrahi müdahalede bulunmak için çocuğun 4–5 yaşına gelmesi beklenmez.

Sorunlu bölge için tendonun uzatılması ya da tendon transferi yapılması cerrahi seçenekler içindedir. Daha ileri yaşlarda eklem ve kemik deformitelerini düzeltici ameliyatlar yapılır.

Serebral Palsi ile ömür boyu yaşamak zorunda olan bir çocuğa multidisipliner bir yaklaşım ve deformiteleri azaltan tedavi seçenekleriyle yapıcı destek sunulmakta, öz güvenini artırmasına, cesaretlenmesine, bağımsız yaşamasına yardımcı olunmaktadır. Bilinmelidir ki serebral palsi ya da beyin felcinin rehabilitasyon ve tedavi süreci çok uzundur.

Kaynakça:

https://www.romatem.comhttps://npistanbul.com

http://gazicocukbeyincerrahisi.gazi.edu.tr

Yazar: Müşerref Özdaş

Источник: https://www.bilgiustam.com/serebral-palsi-sp-nedir/

Serebral Palsi (SP)

Serebral Palsi Nedir?

Doğum öncesinde, doğum sırasında veya doğumdan sonra değişik sebeplerden dolayı beyinde oluşan kalıcı hasara bağlı olarak gelişen hastalık tablosuna serebral palsi (beyin felci) denir. Toplumda bu hastalığın en çok rastlanan tipi olarak tanımlanan spastik ismiyle bilinir.

Serebral palsi beyin hasarının büyüklüğüne ve hasarın bulunduğu bölgeye bağlı olarak her çocukta değişik ağırlıkta ve tipte olur.

Sıkça görünen sorunlar şunlardır:• Kaslarda kasılma ve sertlik• İstemsiz hareketler• Kaba motor hareketlerinde (yürüme, oturma, kalkma vs) sorunlar• İnce motor hareketlerinde (yazı yazma, düğme ilikleme vs) sorunlar• Algılama sorunları• İdrar-dışkı kontrolünde sorunlar• Beslenme sorunları• Solunum zorlukları• Gelişim geriliği• Serebral palsili hastaların % 50’sinde epilepsi nöbetleri

• Gebelik sırasında enfeksiyonlara bağlı olarak gelişen serebral palside sıklıkla kalp hastalıkları görülebilir.

Toplumda bilinenin aksine her serebral palsili çocukta zeka geriliği yoktur. Serebral palsili hastaların hareketlerindeki bozukluğun derecesi zeka düzeyinin göstergesi değildir. Bu hastaların sadece % 26’sında hafif zihinsel gerilik, % 27’sinde ise ciddi zihinsel gerilik görülebilir.

Serebral palsi bulaşıcı, kalıtsal ve hayatı tehdit eden bir hastalık değildir. Beyindeki hasar genelde ilerleyici olmaz. Aynı zamanda epilepsi hastası olanlarda bazen nöbetlere bağlı olarak beyin hasarı artabilir.

Ancak çocuğun yürüme, denge kurma ve hareketlerindeki güçlük kasılmalara bağlı olarak zamanla kötüleşebilir. Bu durumu engellemek ve yaşam kalitelerini arttırmak için mümkün olan en erken yaşta tedaviye başlamak gerekir.

Serebral palsinin görülme sıklığı ülkelere göre değişim göstermektedir. Gelişmiş ülkelerde serebral palsi % 0.2 oranında görülmekteyken ülkemizde bu oran % 0.7’dir.

SEREBRAL PALSİ’NİN NEDENLERİ

Doğum öncesi nedenler:• Annenin hamilelik sırasında geçirdiği hastalıklar (kızamıkçık, kızamık, enfeksiyonlar vs)• Hamilelik sırasında kullanılan ilaçlar• İçki, sigara ve uyuşturucu madde kullanımı• Hamilelikte radyasyona maruz kalma• Akraba evliliği, genetik rahatsızlıklar• Çocuk ve annesi arasındaki kan uyuşmazlığı

• Hamilelik sırasında geçirilen kazalar, travmalar

Doğum esnasındaki nedenler:• Erken doğum (prematüre) ve düşük doğum ağırlığı• Geç doğum• Güç ve riskli doğum (doğum sırasında oksijensiz kalma)• Vakum forseps gibi aletlerin yanlış kullanımı• Doğumun hijyenik olmayan ortamda yapılması

• Doktor hatası

Doğum sonrası nedenler:• Şiddetli enfeksiyonlar• Menenjit (beyin zarı iltihabı), ensefalit (beyin iltihabı)• Beyin kanamaları• Hastalıklarda geç veya yanlış müdahale• Beynin kaza ve düşme gibi nedenlerden yaralanması, travmalar• Boğulmalar, uzun süre oksijensiz kalma

• Uzun süren epilepsi nöbetleri

SEREBRAL PALSİ’NİN TİPLERİ:

 1- Etkilenen kol ve bacak sayısına göre

Kuadripleji (tetrapleji): Tüm kol ve bacaklar etkilenmiştir.
Dipleji: Bacaklar kollardan daha fazla etkilenmiştir.
Monopleji: Tek kol veya bacak etkilenmiştir.

Parapleji: Kollar etkilenmeden her iki bacak etkilenmiştir.
Hemipleji: Vücudun aynı tarafındaki kol ve bacak etkilenmiştir. Kol tutulumu genelde daha fazla olur.

Bu hastalarda etkilenen kol veya bacakta kısalık görülebilir.

2- Hareket bozukluğuna göre

Spastik: (kasılma/sertlik anlamına gelir) Halk arasında serebral palsi daha çok bu isimle bilinir. En çok görülen tiptir. Serebral palsili çocukların %75’i bu gruba girer. Kaslarda aşırı sertlik ve kasılma görülür ve gerilmeye direnç gösterirler.

Normalde bir grup kas hareket ederken karşıt grup kasın gevşemesi gerekir. Spastik tipi SP’de bu mümkün değildir. Tüm kas grupları aynı anda kasılırlar ve hareketi engellerler. Spastisitenin (kasların gerginliği) derecesi zamanla değişebilir.

Fizik, cerrahi tedavi, ilaçlar spastisiteyi kontrol altına almaya yardımcı olur. Beynin korteks denen en dış kısmında meydana gelmiş olan hasar genellikle spastisiteye neden olur. Vücuttaki sertlik ve kasılma yüzünden kaslar doğru çalışmaz ve hasta hareketlerini kontrollü yapamaz.

Cisimleri kavramakta, bırakmakta veya yürümekte zorluk çeker.

Ataksik: SP’li hastaların % 15’lik grubunu oluşturur. Kaslarda güçsüzlük ve vücutta dengesizlik vardır. Kollardaki ince hareketlerde tutulum vardır. Bilhassa yürümede dengesizlik belirginleşir. El göz koordinasyonunda güçlük vardır. El becerileri zayıftır.

Atetoid: Kaslarda güçsüzlük ve gerginlik arasında dalgalanmalar görülür. Bu tip SP’li hastalarda koreateloz denilen istemsiz hareketler gözlenir. Bunlar hareketsiz durumda az olur fakat heyecan, sevinç, öfke gibi durumlarda artar. Bu tipteki hastalarda konuşma ve işitme problemleri görülebilir.

Mix/Karma: Yukarıda sayılan klinik formların bir arada görülmesidir.

TEŞHİS

Serebral palsi teşhisinin konmasını sağlayacak özel kan testi veya röntgen filmi gibi tetkikler yoktur. Serebral palsili hastaların sadece bir kısmında MR (Manyetik Rezonans) ile beyindeki hasar görülebilir.

Bazı hastalarda ise beyindeki hasar MR ile bile tespit edilemez.

Serebral palsiye epilepsi nöbetleri eşlik edebildiği için nöbet şüphesi olan hastalarda beynin elektriksel aktivitesi görmek için EEG (Elektroensefalografi) çekimi yapılabilir.

Genelde çocuk büyüdükçe yaşıtlarına göre hareket gelişiminin (baş tutması veya oturması gibi) geciktiği fark edilebilir. Erken doğan (prematüre) bebeklerde serebral palsi riski daha fazladır. Bu nedenle bu bebeklerin düzenli olarak gelişimi takip edilmesi gerekir. Zor doğum sonrası ve ya epilepsi nöbet sonrası da çocuklar dikkatli bir şekilde takip edilmelidir.

Çocuğun normal gelişiminde önemli dönüm noktaları, 3-4 aylıkken oyuncaklara uzanma, 6-7 aylıkken oturma veya 10-14 aylıkken yürüme gibi motor fonksiyonlarıdır. Çocuğun yaşına göre hareketleri normal bir gelişim göstermezse doktor serebral palsiden şüphelenebilir.

Serebral palsi teşhisi sırasında anormal kas gerginliği, anormal hareketler ve anormal refleksler gibi fiziksel bulguların yanı sıra gelişme sürecindeki önemli dönüm noktalarının gecikmesi de göz önünde bulundurulur.

Serebral palsili spastik tipi hastaların en belirgin belirtilerinden biri, erken yaştan itibaren çocuğun elini sürekli yumruk durumunda tutması ve cisimlere uzanırken açamamasıdır.

TEDAVİ

Serebral palsi tedavi ile tamamen iyileşemez. Ancak destek tedavi ile bu hastalığa eşlik eden sorunlar az veya çok hafifletilebilir. Erken teşhis çok önemlidir. Tedavi ve rehabilitasyon genelde ömür boyu devam eder ve iyi bir mültidisipliner ekip işidir.

Bu ekipte aşağıdaki uzmanlar yer alır:
Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Doktoru: Kas-iskelet sistemini ilgilendiren problemlerin çözümü, spastisitenin tedavisi, hareket bozukluklarının tedavisi, takibi ve desteklenmesi, yürümenin tedavisi ve takibi gibi konularla ilgili çalışmalar yapar.

Ortopedist: Gerektiğinde serebral palsili çocuğun operasyonunu yaparak hareket tedavisi ve gelişimine katkıda bulunur.
Nöroloji Doktoru: Varsa nöbetlerin tedavi ve takibini yapar.
Fizyoterapist: Hareket bozukluklarını düzeltmek için çeşitli egzersiz programlarını düzenler ve hastaya uygular.

İş uğraşı terapisti: Günlük yaşamda, okulda veya işte serebral palsililerin daha bağımsız olmaları için çalışır.
Özel Eğitim uzmanı: Özbakım becerilerini kazanmalarında ve okul eğitiminde yardımcı olur.

Konuşma terapisti: Dil ve çene kasları egzersizleri hazırlar ve uygular, iletişim problemlerinin terapilerinde rol alır.
Diyetisyen: Beslenme sorunları varsa hastaya beslenme programını hazırlar.
Psikolog: Serebral palsinin neden olduğu psikolojik problemlerle baş etmede hasta ve yakınlarına yardımcı olur.

Serebral palsinin destek tedavisini şöyle sıralayabiliriz:
Fizik tedavi
Eğitim
Cerrahi tedavi: Beyin cerrahisi tarafından yapılan kas gevşetici veya istemsiz hareketleri kontrol altına almaya yarayan bazı girişimler (selektif dorsal rizotomi), intratekal baklofen pompasının yerleştirilmesi ve genelde kasılmalara bağlı olarak gelişen ortopedik sorunların giderilmesi için ortopedi uzmanı tarafından yapılan cerrahi girişimler olabilir.
İlaç tedavisi:– Epilepsi nöbetleri (konvülsiyon) varsa, bunun kontrolü için kullanılan ilaçlar– Beslenme bozukluğunda kullanılan ilaçlar (vitaminler, mineraller, mamalar)

– Kas gevçetici ilaçlar: Oral yoldan alınan ilaçlar (hap, solusyon) olabileceği gibi botulismus toksini ve intratekal baklofen pompası gibi bazı özel işlem gerektiren ilaçlar da kullanılmaktadır.

Botulismus Toksini (botox) spastik olan kasın içine enjeksiyon ile uygulanan bir ilaçtır. Uygun dozda verildiğinde o kasın 2-3 ay süre ile felç olmasına neden olmaktadır. Bu şekilde istemsiz olarak kasılan adalenin kasılması engellenir, kol veya bacağın gevşemesi sağlanır ve hastanın egzersizleri yapması kolaylaşır.

İntratekal Baklofen Pompası (İTB): Spastisitesi çok ağır olan çocuklarda kasların gevşemesini sağlamak amacı ile bu ilaç doğrudan beyin omurilik sıvısı içine verilerek beyinde istenen etki sağlanır.

Bu amaçla cerrahi bir girişimle hastanın belinden omurilik içine ince bir hortum ve bu hortuma içinde ilaç olan bilgisayar kontrollü bir pompa da karnına yerleştirilir. Pompanın içinde 2-3 ay yetecek kadar ilaç bulunur. Bu ilaç bittikçe iğne ile tekrar doldurulur.

İTB pompası sayesinde tüm gövdesinde sertliği olan hastalarda gevşeme sağlanır, hastanın bakımı kolaylaşır, egzersizleri daha rahat yaptırılabilir. Çocuğun pompa konduktan sonraki dönemde çok yoğun fizyoterapi görmesi gerekir, aksi takdirde istenen etki sağlanamaz.

İTB çok pahalı ve yan etkilerinden dolayı uygulaması ve takibi zor bir tedavi yöntemidir. Pompa koymadan önce çocuğun bu konuda deneyimli bir ekip tarafından değerlendirilmesi gerekir. ITB tek başına tedavi edici bir yöntem değildir, ancak yapılan fizyoterapinin etkinliğini arttırır.

Selektif dorsal rizotomi: Burada ana amaç, omurilikten çıkan arka köklerin belli oranda kesilmesi ve kasların gevşemesinin sağlamaktır.

Ameliyatta omurilikten çıkan sinir lifleri iki taraflı olarak en az üçer defa uyarılır. Tüm uyarılara verilen tepkilerin video kaydı alınır. Anormal sinyal veren sinir lifleri kesilir.

Hastaya ameliyattan hemen sonra çok yoğun fizik tedavi uygulanması gerekir.

Hazırlayanlar: Özlem YILDIRIM, Dr. Fatih YÜKSEL

Источник: https://onlararamizda.wordpress.com/2009/05/14/serebral-palsi-sp/

Serebral Palsi Cp Spina Bifida

Serebral Palsi Nedir?

Serebral palsi (SP) terimi, bebeklikte veya erken çocukluk döneminde ortaya çıkan ve vücut hareketi, kas koordinasyonu ve dengeyi kalıcı olarak etkileyen nörolojik bozukluklardır.

SP, kas hareketlerini kontrol eden beynin bölümünü etkiler. Serebral palsili çocukların büyük çoğunluğu onunla birlikte doğar, ancak aylar ya da yıllar sonrasına kadar hastalık saptanamayabilir.

Serebral palsi’nin erken bulguları genellikle bir çocuğun 3 yaşına gelmeden ortaya çıkar.

En yaygın belirtileri:

  1. İstemli hareketlerde (ataksi) kas koordinasyon eksikliği
  2. Sert veya sıkı kaslar ve abartılı refleksler (spastisite)
  3. Bir ayakla veya bacak sürüklenerek yürüme
  4. Ayak parmakları üzerinde yürüme
  5. Çok sert ya da çok yumuşak kas tonusu

SP’li çocuklarda yaygın olarak görülen nörolojik belirtiler ise:

  • Nöbetler,
  • İşitme kaybı,
  • Görme bozukluğu,
  • Mesane ve bağırsak kontrol sorunları,
  • Ağrı ve anormal duyumlardır.

Birkaç aylık ya da ilk üç yaşında beyin hasarı, menenjit ya da viral ensefalit nedeni ile beyinde enfeksiyon oluşması, motorlu taşıt kazası, düşme ya da çocuk istismarı nedeni ile beyinde hasar oluşması gibi nedenler SP’ye neden olabilir. Bozukluk ilerleyici değildir, yani beyin hasarı tipik olarak zamanla kötüleşmez. SP kalıtsal değildir.

Serebral palsi ve motor kontrolü nedir?

Beyin, insanlara mümkün olduğunca bağımsız yaşama imkânı tanıyan her türlü motor fonksiyonu kontrol eder. Motor kontrolü kişinin elini uzatabilmesi için gerekli olan bir kontrol sistemidir. Beyindeki motor kontrol merkezleri zarar gördüğünde, istemli ve istem dışı motor becerileri düzgün çalışmaz. Bu anormallik, serebral felçli çocuklarda hareketin kontrolünü ve eşgüdümünü sınırlar.

Serebral palsi ile ilgili en yaygın yanlışlar:

  • SP’li çocuklar duyamıyor veya anlamıyor. Bazen serebral palsi neden olduğu beyin hasarları işitme ve dili etkileyebilir. Bununla birlikte, konuşmada ortaya bozukluklar, duyamayacağı veya anlamayacağı anlamına gelmez.
  • SP’li çocuklar tekerlekli sandalyeyle sınırlıdır. Serebral palsi olan bazı çocuklar tekerlekli sandalye desteğine ihtiyaç duyarken, çoğu bağımsız olarak veya koltuk değneği ile yürüyebilir.
  • SP giderek kötüleşir. Serebral palsi beynin normal gelişimini doğumdan önce veya doğumdan kısa bir süre sonra etkiliyor olmasına rağmen bu beyin hasarı kötüleşmez. Uygun bakım ve tedavi, zaman içinde mobiliteyi geliştirebilir.
  • SP’li çocuklarda zeka sorunları bulunur. Beyin felci bazı çocuklarda beynin zarar görmesi sonucu öğrenme bozukluklarıma neden olabilir. Bununla birlikte, birçok SP hastasında ortalama veya daha yüksek bir zeka vardır.
  • SP düzeltilebilir. Bu durum için herhangi bir tedavi mevcut değildir, ancak serebral palsili çocukların yaşam kalitesini yükseltmek için pek çok tedavi vardır.

Serebral palsi’nin sebepler ve riskleri nelerdir?

Serebral palsi; fetüs veya bebek beyninin hasar görmesinden kaynaklanır. Beynin düzgün gelişimini önleyen sebepler doğumdan önce, nöbet sırasında veya doğumdan sonraki beş yıl içinde nörolojik hasarlardan kaynaklı olarak ortaya çıkar.

Motor işlevini kontrol eden beynin zarar görmesi, SP’li çocukların duruş, denge ve harekette sıkıntılar yaşamasına neden olur. Bu sakatlık kas hareketini etkilemekle birlikte, hastalık kaslarla veya sinirlerle ilgili sorunlardan kaynaklanmaz.

Sadece gelişimsel beyin hasarından kaynaklanır.

Ebeveynlerin sıkça sorduğu ilk soru şudur: Çocuğumun beyin hasarına ne sebep oldu? Beyin hasarına neden olabilecek pek çok sorun var:

  • Bakteriyel ve viral enfeksiyonlar
  • Beyinde kanama
  • Doğum öncesi, doğum sırasında veya doğumdan sonra beyinde oksijen eksikliği
  • Prenatal alkol ve uyuşturucuya maruz kalma, balıktan cıva zehirlenmesi ve çiğ / az pişmiş etten alınan toksoplazmoz
  • Kafa yaralanmaları doğum sırasında veya bebeklik ilk birkaç yıllarında devam eder.

Her serebral palsi vakası net bir açıklamaya sahip değildir. Olguların %20 ila %50’sinin nedeni bilinmemektedir. Beyinde kanama gibi erken doğumlarda daha sık ortaya çıkan komplikasyonlar nedeniyle prematüre doğan bebekler beyin felci geliştirme riski altındadır. Tahminler, serebral palsi olanların % 10 ila % 30’unun erken doğduğunu gösteriyor.

Serebral palsinin belirti ve bulguları nelerdir?

Serebral palsinin belirtileri her çocuk için farklıdır. Serebral palsinin en yaygın bulgu ve belirtileri şunlardır:

  • Vücudun bir tarafında hareket ile ilgili sorunlar
  • Sert kaslar
  • Aşırı veya gevşek refleksler
  • İstemsiz hareketler veya titreme
  • Koordinasyon ve denge eksikliği
  • Salya
  • Yutma veya emme problemleri
  • Konuşma (dizartri) ile ilgili zorluk
  • Nöbetler
  • Gecikmiş motor becerileri
  • İnkontinans
  • Gastrointestinal problemler

Gelişmekte olan bir beynin hasar görmesi, serebral palsi ile ilişkili hareket problemleri dışındaki sorunlara neden olabilir. Serebral palsinin yanında mevcut olabilecek diğer durumlar şunlardır:

  • Görme veya işitme engeli
  • Öğrenme bozuklukları
  • Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB)
  • Konuşma yoluyla iletişim kuramama

Serebral palsi nasıl tedavi edilir?

Serebral palsi tedavi edilemez, ancak tedavi genellikle çocuğun yeteneklerini geliştirir. Genel olarak, daha erken tedavi, çocukların gelişimsel engellerinin üstesinden gelme ya da onlara meydan okumak için yeni yollar öğrenme şansı sağlar.

Erken müdahale, destek tedavileri, ilaçlar ve ameliyat birçok kişinin kas kontrolünü iyileştirmesine yardımcı olabilir. Tedavi, fiziksel ve ergoterapi, konuşma terapisi, nöbetleri kontrol etmek, kas spazmlarını rahatlatmak ve ağrıyı hafifletmek için ilaç kullanılabilir.

Anatomik anormallikleri düzeltmek veya sıkı kasları gevşetmek için ameliyat, brace, diğer ortodontik cihazlar, tekerlekli sandalyeler, yürüyen merdivenler ve bilgisayar destekli iletişim araçları kullanılabilir.

Beyin felci geçiren çocuklar için erken tedavi önemlidir çünkü gelişmekte olan beyin ve vücut daha esnektir. Bu süre zarfında bazı çocukların durumunu düzeltmek veya iyileştirmek için daha fazla imkan bulunur.

Tedavi, çocuğun sorunlarını iyileştirmek veya tam olarak düzeltmek üzerine odaklanmaz. Daha ziyade, çocuğun gelişimini desteklemek ve böylece mümkün olduğunca bağımsız yaşayabilmektir. Aslında, serebral palsli birçok çocuk tamamen kendine yeterli ve tatmin edici ve anlamlı bir yaşam sürmektedir.

Serebral felçli çocuklar terapi ve diğer tedavilerin yardımıyla motor becerilerini geliştirebilirler. Ebeveynler, çocuğunu etkili bir şekilde tedavi edebilmek için çok disiplinli bir uzman ekibi aramalıdır.

Multidisipliner bir ekip için aşağıdaki uzmanlarla birlikte çalışılabilir:

  • Gelişimsel pediyatristler
  • Nörologlar
  • Psikologlar (yetenek ve davranışları değerlendirmek için)
  • Ortopedik cerrahlar
  • Fizyoterapistler
  • Solunum terapistleri
  • Konuşma terapistleri
  • Beslenme uzmanları
  • Ergoterapisti

Источник: https://www.romatem.com/tedaviler/serebral-palsi-cp-spina-bifida

Serebral Palsi

Serebral Palsi Nedir?

Serebral palsi hastalığın doğum sırasında ya da doğum sonrasında meydana gelen beyin hasarının neticesinde ortaya çıkan, ilerlemeyen fakat bunun yanı sıra yaşa bağlı olarak değişim gösteren, hareketleri kısıtlayabilen bir hareket bozukluğu olarak bilinmektedir. Ancak serebral palsinin beyinde oluşturduğu hasar yaşa bağlı olarak ilerleme göstermez.

Aynı şekilde bu hastalık bulaşıcı da değildir. Hatta kalıtsal olarak da gerçekleşmez ve kişinin hayatını da tehdit eden bir rahatsızlık olmamaktadır. Bu hastalıkta duyusal bozukluk, bilişsel bozukluk, iletişim bozukluğu, algılama bozukluğu, epilepsi bozukluğu, davranış bozukluğu ve kas sistemi sorunları meydana gelir.

Serebral palsi hastalığına sahip olan çocukların bir kısmında zaman içerisinde bir iyileşme görülür ancak bir kısmının da zaman içerisinde durumu daha da kötüye gidebilir. Bu yüzden de hem muhtemel problemleri önlemek hem de çocukların çok daha sağlıklı ve kaliteli bir yaşam sürmelerine olanak tanımak için erken yaşlarda tedavi edilmeye başlamaları gerekir.

Bu yüzden de elbette erken teşhis gereklidir. Her hastalıkta olduğu gibi serebral palsi hastalığında da erken teşhisin önemi bir hayli büyük olmaktadır.

Serebral palsi hastalığının bir diğer adı beyin felcidir. Bu hastalık bebelikte ya da çocukluk dönemlerinin en başlarında ortaya çıkar. Genellikle kişinin vücut hareketleri ile kas koordinasyonunu kalıcı bir biçimde etkiler.

Ancak bu hastalık ağırlıklı olarak zaman ile kötüleşmez. Serebral palsi hastalığı kas hareketlerinin etkilenmesine neden olmaktadır. Fakat bu hastalık kaslarda veya sinirlerde meydana gelen bir sorundan kaynaklı olmamaktadır.

Bu hastalık direkt olarak beyindeki kas hareketlerini kontrol eden ve düzenleyen bölgede meydana gelen bir anormallikten kaynaklı olarak ortaya çıkar.

Serebral palsi hastalığına sahip olan çocuklar genellikle bu hastalık ile birlikte meydana gelirler fakat doğduktan sonraki aylarda ya da yıllarda bir müddet bu hastalık tespit edilememektedir.

Serebral palsi hastalığı bazı durumlarda direkt olarak bebek henüz anne karnında iken beyninde oluşan bir hasar ile meydana gelir. Bu hasar pek çok farklı neden ile oluşabilir. Bu nedenler arasında bir enfeksiyon ya da annenin zarara uğradığı bir kaza da bulunabilmektedir.

Hatta aynı şekilde annenin yüksek kan basıncı veya diyabet gibi sağlık sorunları var ise bu da doğum öncesinde bebekte serebral palsi hastalığının oluşmasına neden olabilir. Bazı durumlarda serebral palsi hastalığı doğum sırasında da oluşabilir.

Bunun oluşmasına neden olarak da bebeğin doğum sırasında yeteri kadar oksijen alamaması veya doğumunun çok zor bir şekilde gerçekleşmesi gösterilebilir. Bu gibi durumlar meydana gelir ise eğer bebeğin beyninde serebral palsiye neden olan bir hasar oluşabilir.

Aynı şekilde bu problem bazen doğum sonrasında da oluşabilir.

Genelde bebeğin prematüre doğum adı verilen çok erken bir zamanda doğması ile yani vücudunun henüz annesinin karnı dışında bir yerde yaşamaya hazır hale gelmediği zamanlarda bu hastalık bebekte oluşabilir.

Çünkü bebek beyni doğumdan sonra da gelişmeye devam eder. Ancak böyle bir doğum hali bebeklerin beyinlerinde bir takım hasarlara yol açabilir ve serebral palsi hastalığı meydana gelebilir.

Serebral Palsi Belirtisi

Serebral palsi hastalığı her çocukta ve de her bebekte aynı belirtileri ortaya koymaz.

Bazı bebeklerin ya da çocukların serebral palsi hastalığından etkilenen kasları normal halinden çok daha gergin olur iken bazı bebeklerin ya da çocukların da serebral palsi hastalığında etkilenen kasları yine hiç beklenmeyecek kadar gevşek olabilir.

Aynı şekilde bu hastalığı taşıyan çocuklarda istemsiz kas ve vücut hareketleri de ortaya çıkabilir. Fakat belirtiler serebral palsi hastalığından etkilenen bölgelere göre değişiklik gösterebilmektedir.

Bunlar ile beraber serebral palsi olan çocuklarda konuşma, işitme, görme ile alakalı sorunlar ve zeka geriliği gibi belirtiler de meydana gelebilir. O yüzden serebral palsi hastalığı konusunda tek bir belirtiden söz etmek mümkün değildir. Bu yüzden de her çocuğu kendi içerisinde incelemek ve değerlendirmek gerekir.

Ancak bazı belirtiler özellikle çocuklarda serebral palsi hastalığından şüphelenilmesi gerektiğini ortaya koyabilmektedir.

Bu belirtiler arasında çocuğun hareket gelişiminin yaşıtlarının hareket gelişiminden geride olması, özellikle baş kontrolünün daha geç gelişmiş ya da oturmuş olması, çocuğun yaşıtlarına oranla daha geç yürümeye başlamış olması ve çocuğun vücudundaki kasların normal çocukların vücudundaki kaslardan daha gergin ya da daha gevşek olması vardır. Eğer böyle bir durum ortada ise çocuğun en kısa zamanda bir doktor tarafından görülmesi gerekir. Çünkü o çocukta serebral palsi hastalığı bulunuyor olabilir. Özellikle henüz bebeklik çağında anne ve babaların bebeklerinin gelişiminde küçük de olsa bir gecikme ya da farklı bir yöne gidiş seyretmeleri halinde mutlaka bir doktora başvurup testlerin yapılmasını istemeleri gerekir. Çünkü bu sayede hastalık çok erken yaşlarda teşhis edilebilir.

Özellikle serebral palsi hastalığı bir aylık bebeklerde sürekli ağlama hali, süt emmede bozukluk, sürekli olarak kusma hali, çevresindeki uyaranlara cevap vermeme durumu ve havale geçirme gibi belirtiler gösterebilir.

İki aylık olan bebeklerde ise bir aylık bebeklerdeki belirtilere ilave olarak olması gereken reflekslerin bebekte bulunmaması ve bebeğin kaslarında aşırı sertlik veya aşırı gevşeklik serebral palsi hastalığı belirtisi olarak gösterilebilir.

Üç aylık bebeklerde görülen serebral palsi hastalığı belirtileri ise bebeğin gözlerinde kayma, titreme, bebeğin sırtüstünde, başının ya da topuklarının üstünde yay gibi ve sert bir şekilde duruyor olması, bebeğin hiçbir şekilde gülmemesi ve annesinin yüzüne ağırlıklı olarak bakmaması gösterilebilir.

 Dört aylık bebeklerin hastalık belirtileri arasında ise bebeğin baş kontrolünün bulunmaması, gözlerinin yeteri kadar bir yere odaklanamıyor oluşu, bebeğin göz takibi yapamıyor oluşu, bebeğin ellerini ya da elini beş parmak da içeride kalacak şekilde sürekli olarak yumruk biçiminde tutuyor oluşu, bebeğin ilk aylardan sonra kaybolması gereken reflekslerinin halen daha devam ediyor olması gösterilebilir. Sekizinci ayına girmiş olan bebeklerin serebral palsi hastalığı belirtileri arasında bebeğin dönme, sürünme ya da oturma gibi eylemleri gerçekleştiremiyor oluşu, bebeğin ellerini kullanma yetisinin de çok kısıtlı oluşu, el ve göz koordinasyonunun bulunmuyor oluşu, bebek tekme atarken iki bacağının da atılması, bebeğin bacaklarını uzatarak oturduğu hallerde bile öne doğru eğilmesi ya da bacakların birbirinin üstüne binmesi gösterilebilir. Artık on aylık olmuş olan bebeklerde serebral palsi hastalığı belirtisi olarak bebeğin emekleyemiyor olması ya da sıçrar gibi emekliyor oluşu, bebeğin ayağa kalkmada çok fazla zorlanması, bebeğe ismi ile hitap edildiğinde ya da bebek ismi ile çağrıldığında bebeğin tepki vermemesi, bebeğin sürekli olarak ağzından salya akması, bebeğin verilen yiyecekleri ağzına alamaması ya da ağzına götürememesi gösterilebilir. Birinci yaşının doldurmuş olan bebekler serebral palsi hastalığı belirtisi olarak bebeğin sıralama yapamaması, bir yere tutunarak dahi olsa yürüyememesi, bebeğin parmak uçlarında yürüyememesi ve bebeğin çapraz yürüyememesi gösterilmektedir.

Eğer bebeklerin bu çağlarında bu belirtiler görülüyor ise mutlaka bir doktora başvurarak kontrol edilmeleri gerekir. Eğer ki bebekte bu hastalığın olduğu teşhis edilir ise bir an önce tedavi sürecine başlamak gerekir. Çünkü eğer doğru tedavi yöntemleri etkili bir şekilde uygulanır ise bu hastalığın olumsuz etkilerini ciddi ölçüde ortadan kaldırmak mümkün olur.

Serebral Palsi Tedavisi

Serebral palsi hastalığı tamamıyla iyileştirilemez ancak bu tedavi ile çocuğun becerilerini ciddi oranda geliştirilebilir. Hatta eğer ki çocuğun yetersizlikleri doğru ve etkili bir biçimde tedavi edilir ise çocuklar normale yakın bir insan gibi hayatlarını devam ettirebilirler.

Çocuğun tedavisinde mutlaka bir çocuk doktoru, bir çocuk nörologu, bir fizyoterapist, bir özel eğitim öğretmeni, bir konuşma terapisti ve bir psikolog aktif bir şekilde bulunmalı ve çalışmalıdır. Bu hastalığın iyileştirilmesine direkt olarak etki eden bir ilaç bulunmaz.

Fakat hastalık ile beraber gelen bazı problemlerin engellenmesi için kullanılan bazı ilaçlar vardır. Bunlar kullanılır.

Источник: https://evdesifa.com/serebral-palsi/

Поделиться:
Нет комментариев

    Bir cevap yazın

    Ваш e-mail не будет опубликован. Все поля обязательны для заполнения.