Spastik Felç

Spastik Paralizi (Kasıntılı Felç)

Spastik Felç
Beyin dokusunun herhangi bir nedenle hasara uğraması sonucu, hareket ve zihinsel işlevin etkilendiği bir hastalıktır.   

Etyolojide bir çok neden rol oynar. Bu nedenler, doğum öncesi (Prenatal), doğumda (Natal) ve doğum sonrası (Postnatal) olarak gruplandırılır:

   

   Doğum öncesi nedenler:

  • Beyin dokusunda genetik bozukluk.
  • Özellikle hamileliğin ilk üç ayında annenin geçirmiş olduğu  kızamık, kızamıkcık, su çiçeği, influenza gibi enfeksiyonlar.
  • Kan uyuşmazlığı. Gelişen eritroblastozis fötalis, kernikterus’a neden olur ve bazal ganglionlarda harabiyet meydana gelir.
  • Annenin, özellikle ilk üç ay içinde aldığı radyasyon.
  • Annenin aldığı, plasenta bariyerini geçen bazı ilaçlar.
  • Annenin toksik madde, alkol ve sigara alışkanlığı.

   Doğum esnasındaki gelişen olaylar: 

  • çocuğun başında travma oluşturan manüplasyonlar.
  • Travayın uzaması ve çocuğun doğum yolunda uzun süre kalması, beyin dokusunun yeteri kadar oksijen alamamasına neden olur.
  • Çocuğun boynuna kordon dolanması ve buna bağlı asfeksi.
  • Kan ve diğer maddelerin çocuk tarafından aspire edilmesi.
  • Özellikle beyin dokusunun tam olarak gelişimini tamamlamadığı prematür doğumlarda, intrauterin basınç ile, dış basınç arasındaki farka uyum gösterilemiyebilir. Bu durumda beyin dokusunda kanamalar olabilir.

   Doğum sonrası nedenler:

  • Özellikle ansefalopati ve menejit yapan enfeksiyonlar.
  • Kafa travmaları.
  • İntrakranial kitle yapan tümör, abse gibi nedenler.
  • Vasküler bozukluk ve anomaliler.
  • Ateşli hastalıklar, konvülziyonlar.

 

HASTALIĞIN SEYRİ

Öyküde yukarıda sözü edilen etyolojik faktörlerden biri vardır. Eğer doğum öncesi veya doğumla ilgili bir nedene bağlı ise, belirti ve bulgular ilk bir yıl içinde ortaya çıkar. Bebek, oturma, emekleme, ayağa kalkma ve konuşmada geç kalır. Hareketleri kontrollü değildir, koordinasyon bozulmuştur. Çoğunlukla hemipleji şeklinde bir tutulum söz konusudur.

Bununla beraber, monopleji, parapleji veya tetrapleji şeklinde tutulumlar da görülebilir. Yüz ve gövde kasları etkilenebilir. Muayene bulguları şu başlıklar altında toplanır: 

  • Spastisite (kasıntı): Beynin kontrolu ortadan kalkınca, adelelerda spastisite ortaya çıkar. Eklemlere pasif hareket yaptırıldığında, adelelerdeki spazma bağlı olarak bir dirençle karşılaşılırr. Tendon refleksleri hiperaktiftir. Babinski ve Hoffman gibi patolojik reflekler alınır, klonus görülür.      
  • Adelelerde yetmezlik: Spastik adele fonksiyon gösteremeyen adeledir. Bu nedenle spastik felçden söz edilir.
  • İstemli hareket kaybı: Spestik felç nedeniyle istemli hareketler yapılamaz.
  • Deformite: Spastik adelelerin yaratmış olduğu adele imbalansı, eklemlerde fiks deformitelerin oluşmasına neden olur. Buna bağlı olarak üst ekstremitede genellikle, omuzda iç rotasyon, dirsekte fleksiyon, ön kolda pronasyon, el bileğinde fleksiyon, başparmakta adduksiyon (Avuç içinde) kontraktürü gelişir. Alt ekstremitede ise, kalçalarda adduksiyon (Bu nedenle hasta, ayaklarını birbiri önüne atarak, makaslayarak yürür), fleksiyon, iç rotasyon, dizde fleksiyon, ayak bileðinde plantar fleksiyon (Ekin), ayakta ekinovarus, kavus, parmaklarda pençe parmak bulunabilir.
  • Mental yetersizlik:  %30 oranında zihinsel kusur görülür. Ancak bazen, çene adelelerin tutulmasına bağlı olarak ortaya çıkan konuşma güçlüğü, yanlış olarak,  mental yetersizlik şeklinde değerlendirilebilir.Yukarıda söz edilen genel klinik tablo içinde bazen bazı klinik özellikler ön plana çıkar. Bu özelliklere göre bazı klinikopatolojik tipler tanımlanmıştır:
  1. Spastik tip: En çok görülen tiptir. Çoğunlukla spastik parapleji (bacaklarda kasıntılı felç) vardır. Kol ve eller çoğunlukla normaldir.

  2. Atetozis: Bazal ganglionlar tutulmuştur. İstemsiz, anlamsız, inkoordine hareketler söz konusudur. Göz hareketlerinde kısıtlılık ve sağırlık  görülebilir.

  3. Ataksi: Serebellum (beyincik) tutulmuştur. Dengesizlik, yürüme bozukluğu bazen de şaşılık bulunur.

  4. Rijidite: En ağır tiptir. Yaygın beyin harabiyeti vardır. Adele tonüsü çok artmıştır. Bu artış agonist ve antagonist adelelerde aynı derecededir. Bu nedenle kurşun boru bulgusu pozitiftir. Zeka geriliği en çok bu tiple beraber görülür.

  5. Tremor: Ekstrapiramidal sistem tutulmuştur.

  6. Karışık özellikler gösteren tip.

 

Konservatif tedavi:

           

  • Adele egzersizleri: Adelelere fonksiyon kazandırılır, eklem hareketleri korunur, hareketler arasında koordinasyon kurulmaya çalışılır. Böylece kendi kendine giyinme, yemek yeme, tuvalet ve yürüme eğitimi verilir.
  • Deformitelerin önlenmesi: Eklemleri fonksiyonel pozisyonda tutucu, alçı atel ve breysler kullanılır. Zaman zaman tesbite ara verilip adele egzersileri, eklemlere aktif ve pasif hareketler yaptırılır.
  • Konuşma tedavisi: Yüz ve çene adelelerinin tutulduğu durumlarda, ciddi konuşma güçlüğü ile beraber salya akımı vardır. Bu durumda konuşma terapisine baş vurulur.

           

 

Poliomiyelitte olduğu gibi, yumuşak doku girişimleri, kemik girişimleri ve kombine girişimler şeklindedir. 

   Yumuşak doku girişimleri:

  • Tenotomiler.
  • Tendon uzatma girişimleri (Tenoplastiler).
  • Tendon transferleri.
  • Kapsülotomiler ve bağ gevşetme girişimleri.
  • Nörektomiler. Spastik adelenin motor siniri selektif olarak kesilir.

   Kemiğe yönelik girişimler:

  • Düzeltme osteotomileri.
  • Artrodezler.

           

   Kombine girişimler:

  • Tendon transferleri ile birlikte yapılan artrodezler.

Spastik paralizi tedavisi ve rehabilitasyonu bir ekip işidir. Hasta çocuktur, bazen mental sorunu, bazen konuşma sorunu vardır. Bu çocuğun, eğitimi, kendi kendine yetebilmesi, gereksinimlerini giderebilmesi, toplumda üretici hale gelmesi gerekir. Bu yüzden sorun yanlızca ortopedik sorun değildir. Fizyoterapist, psikolog, pedagog ve sosyolog, spastik paralizi tedavisi ekibinin diğer elemanlarıdır.

Источник: http://www.necdetaltun.com/?pnum=14&pt=SPAST

Spastik Serebral Palsi nasıl tedavi edilir ?

Spastik Felç

Spastik serebral palsi tedavisi: Hastalığın en sık tipi olan spastik Serebral Palsi’ye neden olan belirtileri tedavi etmek için denenmiş çok çeşitli çalışmalar mevcuttur.

Vücut hareketlerindeki zorluk ve kaslardaki katılığın kesin tedavisi yoktur ancak uygulanan tedavilerle spastisite (kas katılığı) azaltılabilir, çocuğa daha fazla esneklik kazandırılabilir ve hastanın bağımsızlı artırılabilir.

Kaslardaki katılık nedeniyle problem yaşayan çocuklar için fizik tedavinin ve çeşitli cihazlar gibi desteklerin uygulanması spastik kasları germeye ve hareket gelişiminin iyileşmesine yardımcı olabilir. Toksin enjeksiyonları kaslardaki katılığın azaltılmasına yardımcı olabilir. Sinir uçlarından kaslara iletimi engelleyen Bot.

toksini bir bakterinin zehrinden elde edilen bir ilaçtır. Bu toksin spastik kasa enjekte edildiğinde kası 4–6 ay süreyle geçici olarak zayıflatır. Küçük miktarlarda uygulanır. Kasları güvenli biçimde gevşetir ve cerrahi ihtiyacını geciktirir.

Ek olarak, Serabral Palsi hastalığının spastik formunun tedavisinde bazı cerrahi seçenekler de vardır. Ancak cerrahi tedavilerin zamanlamasına dikkat edilmeli, erken veya gereksiz cerrahi uygulamalardan kaçınılmalıdır. Çünkü cerrahi uygulamaların geri dönüşü yoktur, endikasyonlarının (gerekirliklerinin) doğru olarak belirlenmesi çok önemlidir.

Fizik tedavi ve Rehabilitasyon hekimi başkanlığında Serebral Palsi tedavisinde deneyimli, bu alanda geniş bilgi birikimine sahip rehabilitasyon ekibi çocuğunuz için en iyi tedaviyi planlamada size yardım edecektir. Spastik Serabral Palsi’de başarı veya sıkıntılar hastadan hastaya farklılıklar gösterir ve çocuğunuza uygun hareket yöntemlerinin uyarlanması için bu işin uzmanı kişilerle çalışmak çok önemlidir.

Spastik Serebral Palsi tedavisi

Serebral palsi tedavisinde hastalığın neden olduğu bulgular hafifletilebilir, çocuğun bağımsızlık düzeyi arttırılabilir, bakımı kolaylaştırılabilir. Her hasta için tedavi hedefleri farklı olup tedavi seçenekleri de farklıdır. Spastik Serebral Palsi tedavisinde uygulanabilecek birçok tedavi yöntemi mevcuttur.

Önemli olan sizin çocuğunuz için o dönemde en uygun ve gerekli olan tedavi seçeneklerinin doğru olarak belirlenmesi ve uygulanmasıdır. Çeşitli ilaç tedavileri, egzersiz ve fizyoterapi yöntemleri, iş ve uğraşı tedavisi, ortez uygulamaları yapılabilir.

Ayrıca Zorunlu Kullanım Tedavisi , Vücut Ağırlığı Destekli Yürüme Bandı Eğitimi, Hippoterapi (Atla Terapi), Transkraniyal Doğru Akım tedavisi, Nörofeedback (Nörogeribildirim), seri alçılamalar, kinezyo-bantlama gibi yeni tedavi yöntemleri mevcuttur.

Çocuğunuza o dönemde hangi tedavilerin uygulanacağına bu konuda deneyimli bir Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Hekim karar vermeli ve çocuğunuzdaki gelişmeleri takip ederek gerekli düzenlemeleri yapmalıdır.

Serebral palsili çocukların rehabilitasyon programları yaşı ve fonksiyonel durumuna göre belirlenir. Serebral palsili çocuğun tedavi ve rehabilitasyonunda fizyoterapi, iş ve uğraşı terapisi, konuşma ve yutma terapisi, özel eğitim uygulamaları, ortez ve protez uygulamaları, farmakolojik uygulamalar (medikal tedaviler ve toksin uygulamaları) ve cerrahi uygulamalar yer alır.

Serebral Palsi ‘nin tedavisi için toksin uygulamaları merkezi öneme sahiptir

Serebral palsi tedavisi, özellikle spastik tip serebral palside, toksin tedavisi olmazsa olmazlardandır. Toksin tedavisi ile cerrahi girişim endikasyonu çok azalmıştır.

Bebek 20 aylıktan itibaren ve 10 kg olduktan sonra periyodik olarak toksin uygulamaları yapılmalı ve ardından yoğun rehabilitasyon programlarına alınmalıdır. Bu şekilde ergenliğe kadar tedavi eder ve gerekirse bu dönemden sonra cerrahi tedaviler de uygulanabilir.

Ancak, büyüme evresinde özellikle omurilikte eğrilik ve kalça çıkıkları için cerrahi tedaviler uygulanabilir.

Spastik serebral palside toksin uygulaması

Neden toksin?

Çocuklara toksin uygulamanın birden fazla nedeni vardır. Birinci neden çocuklardaki kasılmanın verdiği rahatsızlığı ortadan kaldırmaktır. Kasılmalar nedeni ile ciddi sıkıntılar içinde olan çocuklar toksin uygulamalarından sonra rahatlamaktadırlar.

İkinci neden çocuğun düzgün büyümesini sağlamaktır. Kasılan (spastik) kaslar toksin ile gevşetilmez ise çocuğun büyümesinde geri kalmalar görülmektedir.

Örneğin bacakları tutulmuş bir çocukta kaslar toksin ile gevşetilmez ise çocuğun kolları normal büyümesine karşı bacakları ciddi oranlarda kısa kalabilmektedir. Üçüncü neden ise elbette kasların gevşetilmesi ile fonksiyonda ilerlemelerin olmasıdır.

Birçok spastik serebral palsi ‘li çocuk, aşırı kasılmalarından dolayı fonksiyonları yeterli derecede yerine getirememektedir. Toksin ile kasların gevşemesi çocuktaki mevcut potansiyeli ortaya çıkabilmektedir.

Ayrıca bakınız:

Serebral Palsi tedavisi

Источник: https://www.felc-romatizma.com/serebral-palsi/spastik-serebral-palsi-nasil-tedavi-edilir/

Spastik Dipleji

Spastik Felç

Serebral palsi (beyin felci) kas hareketlerinin gerginleşmesi ve koordine olmamasıyla tanımlanan bir sağlık sorunudur. Genellikle CP olarak bilinen rahatsızlık beynin farklı bölgelerinin hasar görmesi nedeniyle ortaya çıkar.

Spastik dipleji dokuz farklı serebral palsiden bir tanesidir; her bir tür mevcut hareket bozukluğu miktarı ve türüne bağlı olarak ayırt edilir.

Amerikan Nörolojik Rahatsızlıklar ve İnme Enstitüsüne göre, CP rahatsızlığı bulunan kişileri 2/3’ünde hareket bozukluğunun yanı sıra zihinsel rahatsızlık da mevcuttur.

Spastik displeji teşhis edilen serebral palsinin başlangıcıdır. 1860’lı yıllarda İngiliz Dr.

William Little ilk olarak ayaklarının gerginleşmesine neden olan gizemli rahatsızlıkları bulunan çocuklara ilişkin yazılar yazmıştır. Rahatsızlık yıllar boyu Little hastalığı olarak bilinmiştir.

Zaman içerisinde araştırmacılar Little hastalığının bir tür serebral palsi türü olan spastik displeji olduğunu belirlemiştir.

Bir araştırma, serebral palsinin spastik türlerinin toplam vakaların %70-80’inin kapsadığını bildirir. Spastik dipleji olarak adlandırılan CP türü yaygındır ve diğer türlere oranla daha hafif olabilir. Spastik terimi kasların gergin ve hareketlerin garip olduğu anlamına gelir. Dipleji vücudun iki tarafının da felçten etkilenmesi anlamına gelir.

Felç referansı bir şekilde yanlış yönlendirici olabilir. Spastik dipleji rahatsızlığı bulunan kişi tamamen felçli değildir; fakat bu kişinin hareketleri bozuktur. Bu rahatsızlık hafif ve oldukça zor fark edilen türlerle ciddi sakatlıklara neden olan türler arasında değişiklik gösterebilir. Spastik dipleji kol ve yüz kaslarına oranla bacak kaslarını daha fazla etkiler.

Belirtiler

Spastik dipleji rahatsızlığı bulunan kişiler belirgin bir makaslanmış duruşla yürürler. Bacaklar birbirinin üzerinde geçer ve bir makasın iki bıçağı gibi gergin bir şekilde geri ve ileri hareket eder.

Bunun nedeni bazı bacak kaslarının diğerlerine oranla rahatsızlıktan daha fazla etkilenmiş olmasıdır. Spastik dipleji rahatsızlığı bulunan kişinin dizleri ve ayaklar anormal bir açıyla bükülmüş olabilir.

Ayaklardaki kaslar gergindir ve kişinin ayak parmaklarının gökyüzünü göstermesine neden olur.

Spastik dipleji rahatsızlığı bulunan kişilerin elleri de genellikle garip hareket eder; fakat genellikle diğer CP türlerinde olduğu kadar bozuk değildir.

Spastik dipleji rahatsızlığı bulunan kişilerin zekaları genellikle normaldir. Aynı zamanda bu kişilerin dil becerileri de genellikle normaldir. 

Sebepler

On yıllardır doktorlar genellikle spastik dipleji ve diğer serebral palsi türlerini doğum esnasında oluşan komplikasyonlarla ilişkilendirmişlerdir. Çoğu CP vakası bebek hala anne karnındayken oluşan enfeksiyonlara veya diğer travmalara bağlıdır. Birkaç CP vakası doğumdan sonra oluşan baş yaralanmaları veya enfeksiyonlara bağlı olarak gelişir. 

CP için diğer risk faktörleri arasında düşük doğum kilosu ve erken doğum yer alır.

Modern tıbbi gelişmeler sayesinde erken doğan çocuklar şu anda daha önceleri olduğundan daha fazla yaşama şansına sahiptir; fakat erken doğum spastik dipleji ve diğer CP rahatsızlıkları riskini artıran tıbbi sorunlara yol açabilir. Birden fazla doğumlar da belirli maternal medikal sağlık sorunlarında olduğu gibi bebekleri yüksek CP riski altına sokar.  

Periventriküler lökomalazi adı verilen lezyonlara neden olan beyindeki sinir dokusu hasarı erken doğan bebeklerde yaygındır.

Periventriküler lökomalazi kan akışını engeller ve beyindeki önemli bölgelere daha az oksijen girmesine neden olur; bu durum sinir sisteminin kaslarla iletişimini engeller.

Periventriküler lökomalazi bulunan çocukların %60-100’ünde serebral palsinin genellikle spastik dipleji türü gelişir. CP’nin ciddiyeti beyindeki hasarın boyutuna bağlıdır.

Hamilelik esnasında enfeksiyon kapan kadınların bebeklerinde serebral palsi riski daha yüksektir.

Araştırmacılar artan sitokin (maternal enfeksiyonların neden olduğu bağışıklık sistem hücreleri) seviyesinin daha doğmamış olan bebeğin sinir sistemine zarar verebileceğini düşünürler.

Sitokinler enfeksiyonla savaşmak için iltihap üretir; fakat iltihaplanma doğmamış bebeğin hala gelişmekte olan sinir sistemine zarar verebilir; bebekte maternal enfeksiyona bağlı oluşacak riski hamileliğin ilk 20 haftasında daha yüksektir.       

Atak geçiren, zihinsel gerilik veya tiroit sorunu bulunan kadınların serebral palsi rahatsızlığı bulunan bir çocuk doğurma riskleri biraz daha fazladır. Özellikle ilk üç ayda olmak üzere hamilelik esnasında zehirli maddelere maruz kalmak, doğmamış bebekte CP riskini artırır. Ayrıca Rh uyuşmazlığı olarak bilinen sağlık durumu spastik dipleji ve serebral palsi için artan risk faktörüdür.

Rh uyuşmazlığı anne ve bebeğin farklı Rh kan türlerine sahip olması anlamına gelir.

Pozitif Rh kan hücreleri taşıyan annede Rh negatif kan hücreleri taşıyan bir fetüsün bulunması (veya tam tersi) bağışıklık reaksiyonunu tetikler ve annenin kan hücreleri bebeğin kan hücrelerine karşı antikorlar üretir.

Bu durum tehlidir, serebral palsi ve diğer sağlık sorunları riskini artırabilir. Rh uyuşmazlığı tedavi edildiğinde herhangi bir soruna neden olmaz. 

Komplikasyonlar

Cp’nin spastik türleri bacaklarda şekil bozukluklarına neden olabilir.

Ekinus ayak bileği adı verilen bir durum spaztik diplejide görülebilir; bununla birlikte bu sağlık durumu daha yaygın olarak spastik hemiplejide görülür.

Bacaklardaki spastik kaslar nedeniyle ayak ve bilek eklemlerinin üzerine eşit olmayan basınç biner. Bu ayak parmakları üzerinde yürümeye ve hastanın rahatça hareket etme yeteneğinin daha fazla kısıtlanmasına yol açabilir. 

Beş yaşın altındaki çocuklarda, CP rahatsızlığının neden olduğu ayak bileği ve ayaklardaki şekil bozuklukları için en yaygın tedavi yöntemi tellerin kullanılmasıdır. Daha büyük yaştaki çocuklar ameliyattan faydalanabilir. 

Testler

Çoğu spastik dipleji vakası çocuk üç yaşına gelmeden önce teşhis edilir. Gelişim geriliği bebeklerde CP’nin erken bir belirtisi olabilir ve bu genellikle ebeveynlerin en sık fark ettiği ve çocuk doktorlarının dikkatini çektiği belirtidir.  CP rahatsızlığı bulunan bebeklerin kas tonları farklıdır.

Bu bebeklerin kaşları sert veya gergin olabilir ya da başın gevşek ve normal açıda tutulması zor olabilir. Kaslardaki gerginliğin nedeni kas tonunu artmasıdır (hipertoni). Kaslardaki gevşekliğin nedeni de kas tonunun azalmasıdır (hipotoni). Bazen bir bebek oldukça rahat görünmeye başlayabilir ve ardından oldukça gerginleşebilir.

Bu genellikle 2-3 aylıkken ortaya çıkar.

Tedavi

Fiziksel terapi bütün CP hastaları için uygulanan standart bir tedavidir; fiziksel terapi CP tedavisi için geliştirilen ilk terapi türüdür. Fiziksel terapi spastik kasların kasılmasını (hareket edememe) engeller. Spastik dipleji tedavisi için kullanılan birçok farklı fiziksel terapi yöntemi vardır. 

Spastik dipleji ve diğer CP türleri için kas gerginliğini azaltmak için ilaç tedavilerinden CP’ye bağlı oluşan şekil bozukluklarını düzelmek için ortopedik ameliyata kadar diğer tedavi yöntemleri de bulunur. Teller ve diğer ortopedik destekler bazı hastalar için faydalıdır.  

Bugün bazı spastik dipleji hastaları masaj, yoga ve kiropraktik uyarlamalar gibi alternatif terapilerle rahatlarlar (tedavi yöntemi değil). Masaj terapistleri hafif masajın spastik dipleji hastalarının rahatlamasına ve daha iyi uyumasına yardımcı olduğuna inanırlar.

Bütün CP türlerine ilişkin araştırmalar devam etmektedir. Araştırmacılar spastik dipleji için bir tedavi yöntemi bulmayı ve rahatsızlığın oluşmasını engellemeyi ummaktadır. 

Источник: https://www.hemensaglik.com/makale/spastik-dipleji

Поделиться:
Нет комментариев

    Bir cevap yazın

    Ваш e-mail не будет опубликован. Все поля обязательны для заполнения.

    ×
    Рекомендуем посмотреть